नरक चतुर्दशी (छोटी दिवाळी) 2025: महत्त्व आणि शुभ मुहूर्त
दिवाळी या सणाला हिंदू धर्मात विशेष महत्त्व आहे. छोटी दिवाळीला **नरक चतुर्दशी** असेही म्हणतात. या दिवशी दीर्घायुष्याची देवता **यमराजाची** पूजा केली जाते आणि सौंदर्य प्राप्त करण्यासाठी काही विधी केले जातात.
घरात **देवी लक्ष्मी** आणि **गणपतीच्या** नवीन मूर्ती स्थापित करून त्यांची पूजा केली जाते. या दिवशी **श्री कृष्णाचीही** पूजा केली जाते, कारण त्यांनी या दिवशी नरकासुराचा वध केला होता. यावर्षी नरक चतुर्दशी कधी? पूजा मुहूर्त, अभ्यंग स्नान मुहूर्त, महत्त्व पाहुया.
अश्विन महिन्यातील कृष्ण पक्षातील चतुर्दशी तिथीला नरक चतुर्दशीचा सण साजरा केला जातो. याला **रूप चौदस** आणि **नरक निर्वाण चतुर्दशी**, असेही म्हणतात.
अभ्यंग स्नानाचे महत्त्व
नरक चतुर्दशीला अभ्यंग स्नान करतात, या दिवशी अभ्यंग स्नान करण्याचं महत्त्व आहे. जे या उत्सवाच्या मुख्य पैलूंपैकी एक आहे. मान्यतेनुसार, जे लोक नरक चतुर्दशीला अभ्यंग स्नान करतात ते स्वतःला **नरकात जाण्यापासून रोखू शकतात**.
नरक चतुर्दशी 2025: पौराणिक महत्त्व
या दिवशी **कृष्ण, सत्यभामा आणि काली** यांनी **नरकासुर राक्षसाचा वध** केला.
या दिवशी भाविक लवकर उठतात आणि आंघोळीपूर्वी अंगावर सुगंधी तेल लावतात आणि सुगन्धी उटण्याने अंघोळ करतात. नवीन वस्त्रे परिधान करतात आणि देवळात जाऊन कृष्णाचे किंवा विष्णूंचे दर्शन करतात. संध्याकाळी फटाक्यांची आतषबाजी करून उत्सवाचा आनंद लुटला जातो.
या दिवशी **पुरुषांच्या अभ्यंगस्नानाचे विशेष महत्त्व** आहे. सूर्योदयापूर्वी तिळाचे तेल लावतात. असं केल्याने त्यांचे **गरिबी आणि दुर्दैवापासून संरक्षण** होते या विश्वासाने हे सण साजरे केले जाते. असे मानले जाते की या दिवशी अभ्यंग स्नान केल्याने लोक नरकात जात नाहीत.
विधी आणि शुद्धीकरण:
या दिवशी दिवे लावणे आणि पूजा करणे महत्त्वाचे असले तरी, **सर्वात खास विधी म्हणजे स्नान करणे आणि उटणे लावणे.** हा विधी शरीर शुद्ध करण्यासाठी आणि त्याचे सौंदर्य वाढविण्यासाठी केला जातो.
- **शुद्धीकरण आणि पवित्रता:** अभ्यंग स्नानामुळे शरीर आणि मन शुद्ध होते.
- तेलाने मालिश केल्याने शरीरातील **नकारात्मक ऊर्जा निघून जाते** आणि **सकारात्मक ऊर्जेचा संचार** होतो, असे मानले जाते.
नरक चतुर्दशी 2025 शुभ मुहूर्त
तिथी (चतुर्दशी)
नरक चतुर्दशी अश्विन महिन्यातील कृष्ण पक्षातील चतुर्थीला येते.
चतुर्दशी तिथी प्रारंभ: १९ ऑक्टोबर २०२५, दुपारी ०१ वाजून ५२ मिनिटांनी
चतुर्दशी तिथी समाप्ती: २० ऑक्टोबर २०२५, दुपारी ०३ वाजून ४४ मिनिटांनी
नरक चतुर्दशीचा दिवस: **२० ऑक्टोबर २०२५ (सोमवार)**
अभ्यंग स्नान मुहूर्त
पहाटे ०५:२० ते सकाळी ०६:४० पर्यंत
छोटी दिवाळी (लक्ष्मी-गणेश) पूजेसाठी शुभ मुहूर्त
२० ऑक्टोबर २०२५, रात्री ११ वाजून ४१ मिनिटांपासून ते १२ वाजून ३१ मिनिटांपर्यंत
नरक चतुर्दशीला शुभ योग (२० ऑक्टोबर २०२५)
- सर्वार्थ सिद्धी योग: दिवसभर
- अमृत सिद्धी योग: संध्याकाळी ०५:४९ ते दुसऱ्या दिवशी सकाळी ०६:२५ पर्यंत.
