Shri Guru Charitra
(Sayandev Var Pradhan)
(Marathi Ovi and meaning with EnglishTransliteration )
 |
| Image From -Google |
Introduction
This chapter serves as a profound lesson in 'Sharana-gati' (absolute surrender). Sayandeva, a humble Brahmin serving a tyrannical ruler, faces an annual ritual of cruelty where a Brahmin is sacrificed or harmed. Terrified, he seeks refuge at the feet of Shri Guru. The introduction sets the stage for a miraculous intervention where divine energy subdues human cruelty, proving that no worldly power can harm one who is shielded by the Master's grace.
Note: This is an English translation and transliteration of the original 16th-century classic by Saraswati Gangadhar, meticulously prepared for global devotees of Lord Dattatreya by Mantra Stotra Jyoti
With Marathi Ovi Meaning & EnglishTransliteration & Ovi
⭐⭐⭐
Shree Ganesha Namah: Shree Saraswatya Namah:. Shree Kul Devtay Namah: Shree Padshrivallabhai Namah: Shree Nrisimha Saraswatyai Namah: Shree Gurubhyo Namah:
Ovi 1: नामधारक शिष्य देखा । विनवी सिद्धासी कवतुका । प्रश्न करी अतिविशेखा । एकचित्तें परियेसा ॥१॥
Transliteration: Namadharaka shishya dekha | Vinavi Siddhasi kavatuka | Prashna kari ativishekha | Ekachitten pariyesa || 1 ||
Meaning: Behold the disciple Namadharaka, who is asking Sage Siddha with great curiosity. He asks a very specific question; listen to it with a focused mind.
अर्थ: पाहा, नामधारक शिष्य कौतुकाने सिद्धांना विनंती करत आहे. तो अतिशय विशेष प्रश्न करत आहे, तो एकाग्र चित्ताने ऐका.
Ovi 2: जय जया योगीश्वरा । सिद्धमूर्ति ज्ञानसागरा । पुढील चरित्र विस्तारा । ज्ञान होय आम्हांसी ॥२॥
Transliteration: Jaya jaya Yogishvara | Siddhamurti jnanasagara | Pudhila charitra vistara | Jnana hoya amhansi || 2 ||
Meaning: "Victory to the King of Yogis! O Sage Siddha, the ocean of knowledge, please narrate the further life-story in detail so that we may gain wisdom."
अर्थ: योगीश्वरांचा जयजयकार असो. सिद्धमूर्ती, ज्ञानसागरा, पुढील चरित्र विस्तृत सांगा, ज्यामुळे आम्हाला ज्ञान मिळेल.
Ovi 3: उदरव्यथेच्या ब्राह्मणासी । प्रसन्न जाहले कृपेसीं । पुढें कथा वर्तली कैसी । विस्तारावें आम्हांप्रति ॥३॥
Transliteration: Udaravyathechya Brahmanasi | Prasanna jahale krupesin | Pudhe katha vartali kaisi | Vistaraven amhanprati || 3 ||
Meaning: "Shri Guru was graciously pleased with the Brahmin who suffered from stomach pain. Tell us what happened next in the story."
अर्थ: पोटाच्या व्यथेने पीडलेल्या ब्राह्मणावर श्रीगुरू कृपेने प्रसन्न झाले. त्यानंतर पुढे कोणती कथा घडली, ती आम्हाला विस्ताराने सांगावी.
Ovi 4: ऐकोनि शिष्याचें वचन । संतोष करी सिद्ध आपण । गुरुचरित्र कामधेनु जाण । सांगता जाहला विस्तारें ॥४॥
Transliteration: Aikoni shishyachen vachana | Santosha kari Siddha apana | Gurucharitra kamadhenu jana | Sangata jahala vistaren || 4 ||
Meaning: Hearing the disciple's words, Sage Siddha was pleased. He began to narrate in detail the Guru Charitra, which is like the wish-fulfilling cow (Kamadhenu).
अर्थ: शिष्याचे बोलणे ऐकून सिद्धांना आनंद झाला. ते गुरुचरित्ररूपी कामधेनूची कथा विस्ताराने सांगू लागले.
Ovi 5: ऐक शिष्या शिखामणि । भिक्षा केली ज्याचे भुवनीं । तयावरी संतोषोनि । प्रसन्न जाहले परियेसा ॥५॥
Transliteration: Aika shishya shikhamani | Bhiksha keli jyache bhuvani | Tayavari santosholi | Prasanna jahale pariyesa || 5 ||
Meaning: "Listen, O crest-jewel among disciples! Shri Guru was highly satisfied and pleased with the one at whose house he had accepted alms."
अर्थ: हे शिष्या, तू सर्व शिष्यांमध्ये श्रेष्ठ आहेस, ऐक. ज्याच्या घरी श्रीगुरूंनी भिक्षा केली, त्यावर ते संतुष्ट होऊन प्रसन्न झाले, हे ऐका.
Ovi 6: गुरुभक्तीचा प्रकारु । पूर्ण जाणे तो द्विजवरु । पूजा केली विचित्रु । म्हणोनि आनंद परियेसा ॥६॥
Transliteration: Gurubhakticha prakaru | Purna jane to dvijavaru | Puja keli vichitru | Mhanoni ananda pariyesa || 6 ||
Meaning: That noble Brahmin (Sayandeva) knew the true nature of devotion to the Guru. His worship was extraordinary, which brought great joy to Shri Guru.
अर्थ: तो श्रेष्ठ ब्राह्मण (सायंदेव) गुरुभक्तीचा प्रकार पूर्णपणे जाणत होता. त्याने केलेली पूजा अतिशय अद्भुत (विचित्र) होती, म्हणून श्रीगुरूंना आनंद झाला, हे ऐका.
Ovi 7: तया सायंदेव द्विजासी । श्रीगुरु बोलती संतोषीं । भक्त हो रे वंशोवंशीं । माझी प्रीति तुजवरी ॥७॥
Transliteration: Taya Sayandeva dvijasi | Shriguru bolati santoshi | Bhakta ho re vanshovanshin | Majhi priti tujavari || 7 ||
Meaning: Shri Guru spoke joyfully to the Brahmin Sayandeva: "May you and your lineage be my devotees forever. You have my deep affection."
अर्थ: त्या सायंदेव ब्राह्मणाला श्रीगुरू आनंदाने म्हणाले: "तू पिढ्यानपिढ्या माझा भक्त हो. माझी तुझ्यावर प्रीती आहे.”
Ovi 8: ऐकोनि श्रीगुरुचें वचन । सायंदेव विप्र करी नमन । माथा ठेवून चरणीं । न्यासिता झाला पुनःपुन्हा ॥८॥
Transliteration: Aikoni Shriguruchen vachana | Sayandeva vipra kari namana | Matha thevuna charni | Nyasita jhala punahpunha || 8 ||
Meaning: Hearing these words, Sayandeva bowed and repeatedly placed his head upon the Master's feet in salutation.
अर्थ: श्रीगुरूंचे बोलणे ऐकून सायंदेव ब्राह्मणाने नमस्कार केला आणि श्रीगुरूंच्या चरणांवर पुन्हा पुन्हा मस्तक ठेवून वंदन केले.
Ovi 9: जय जया जगद्गुरु । त्रयमूर्तीचा अवतारू । अविद्यामाया दिससी नरु । वेदां अगोचर तुझी महिमा ॥९॥
Transliteration: Jaya jaya Jagadguru | Trayamurticha avataru | Avidyamaya disasi naru | Vedan agochara tujhi mahima || 9 ||
Meaning: "Victory to the Teacher of the World! You are the incarnation of the Trinity. Due to the illusion of ignorance, you appear human, but your glory is beyond the reach of the Vedas."
अर्थ: हे जगद्गुरो, तुझा जयजयकार असो. तू ब्रह्मा, विष्णू आणि महेश या तीन मूर्तींचा अवतार आहेस. अविद्यामायेमुळे तू मनुष्य दिसत असला तरी, तुझी महती वेदांनाही अगम्य आहे.
Ovi 10: विश्वव्यापक तूंचि होसी । ब्रह्मा-विष्णु-व्योमकेशी । धरिला वेष तूं मानुषी । भक्तजन तारावया ॥१०॥
Transliteration: Vishvavyapaka tunchi hosi | Brahma-Vishnu-Vyomakeshi | Dharila vesha tun manushi | Bhaktajana taravaya || 10 ||
Meaning: "You are the all-pervading one—Brahma, Vishnu, and Shiva. You have donned this human form only to save your devotees."
अर्थ: तूच विश्वात व्यापलेला आहेस. तूच ब्रह्मा, विष्णू आणि शंकर (व्योमकेशी) आहेस. तू भक्तांना तारण्यासाठी मानवी वेष धारण केला आहेस.
Ovi 11: तुझी महिमा वर्णावयासी । शक्ति कैंची आम्हांसी । मागेन एक आतां तुम्हांसी । तें कृपा करणें गुरुमूर्ति ॥११॥
Transliteration: Tujhi mahima varnavayasi | Shakti kainchi amhansi | Magen eka atan tumhansi | Ten krupa karnen Gurumurti || 11 ||
Meaning: "How can I have the power to describe your glory? I ask only one thing of you now; please grant it with your grace, O divine Master."
अर्थ: तुझी महती वर्णन करण्याची शक्ती आमच्यामध्ये कोठून असणार? मी आता तुमच्याकडे एक गोष्ट मागतो, ती कृपा करून पूर्ण करावी, हे गुरुमूर्ती.
Ovi 12: माझे वंशपारंपरीं । भक्ति द्यावी निर्धारीं । इह सौख्य पुत्रपौत्रीं । उपरी द्यावी सद्गति ॥१२॥
Transliteration: Majhe vanshaparamparin | Bhakti dyavi nirdharin | Iha saukhya putrapautrin | Upari dyavi sadgati || 12 ||
Meaning: "Grant firm devotion to my lineage. Give us worldly happiness with children and grandchildren, and ultimately grant us liberation (Sadgati)."
अर्थ: माझ्या वंशपरंपरेला दृढ भक्ती द्यावी. या जगात पुत्र-पौत्रांसहित सुख द्यावे आणि नंतर सद्गती द्यावी.
Ovi 13: ऐसी विनंति करुनी । पुनरपि विनवी करुणावचनीं । सेवा करितो द्वारयवनीं । महाशूरक्रूर असे ॥१३॥
Transliteration: Aisi vinanti karuni | Punarapi vinavi karunavachani | Seva karito dvarayavanin | Mahashurakrura ase || 13 ||
Meaning: After making this request, he pleaded again in a pitiful voice: "I serve a local ruler (Yavana) who is very powerful and extremely cruel."
अर्थ: अशी विनंती करून तो पुन्हा करुण शब्दांनी विनवू लागला: "मी दरवाजाजवळ असलेल्या एका यवनाची (मुसलमानाची) सेवा करतो, जो महाशूर आणि क्रूर आहे.”
Ovi 14: प्रतिसंवत्सरीं ब्राह्मणासी । घात करितो जीवेसीं । याचि कारणें आम्हांसी । बोलावीतसे मज आजि ॥१४॥
Transliteration: Pratisanvatsari Brahmanasi | Ghata karito jivesi | Yachi karnen amhansi | Bolavitase maja aji || 14 ||
Meaning: "Every year, he kills a Brahmin. For this very reason, he has summoned me today."
अर्थ: तो दरवर्षी एका ब्राह्मणाला ठार मारतो. याच कारणामुळे त्याने आज मला बोलावले आहे.
Ovi 15: जातां तया जवळी आपण । निश्चयें घेईल माझा प्राण । भेटी जाहली तुमचे चरण । मरण कैंचें आपणासी ॥१५॥
Transliteration: Jatan taya javali apana | Nishchayen dheila majha prana | Bheti jahali tumche charana | Marana kainche apanasi || 15 ||
Meaning: "If I go to him, he will surely take my life. But now that I have met your feet, how can death touch me?"
अर्थ: मी त्याच्याजवळ गेलो तर तो माझा प्राण निश्चितपणे घेईल. पण मला तुमच्या चरणांची भेट झाली आहे, त्यामुळे मला मरण कसे येईल?
Ovi 16: संतोषोनि श्रीगुरुमूर्ति । अभयंकर आपुले हातीं । विप्रमस्तकीं ठेविती । चिंता न करीं म्हणोनियां ॥१६॥
Transliteration: Santoshoni Shrigurumuti | Abhayankara apule hatin | Vipramastakin theviti | Chinta na karin mhanoniyan || 16 ||
Meaning: Pleased, the divine Master placed his hand of protection (Abhaya) on the Brahmin's head and said, "Do not worry."
अर्थ: श्रीगुरू आनंदित होऊन आपला अभय देणारा हात त्या ब्राह्मणाच्या डोक्यावर ठेवून म्हणाले: "तू चिंता करू नकोस.”
Ovi 17: भय सांडूनि तुवां जावें । क्रूर यवना भेटावें । संतोषोनि प्रियभावें । पुनरपि पाठवील आम्हांपाशीं ॥१७॥
Transliteration: Bhaya sanduni tuvan javen | Krura yavana bhetaven | Santoshoni priyabhaven | Punarapi pathavila amhanpashin || 17 ||
Meaning: "Cast away your fear and go meet the cruel ruler. He will be pleased and send you back to me with affection."
अर्थ: तू भय सोडून जा आणि त्या क्रूर यवनाला भेट. तो संतुष्ट होऊन तुला प्रेमाने पुन्हा आमच्याकडे पाठवेल.
Ovi 18: जंववरी तूं परतोनि येसी । असों आम्ही भरंवसीं । तुवां आलिया संतोषीं । जाऊं आम्ही येथोनि ॥१८॥
Transliteration: Janvavari tun parotoni yesi | Ason amhi bharanvasin | Tuvan aliya santoshi | Jaun amhi yethoni || 18 ||
Meaning: "I will surely wait here until you return. Only after you come back happily will I leave this place."
अर्थ: जोपर्यंत तू परत येत नाहीस, तोपर्यंत आम्ही येथेच थांबतो. तू आनंदाने परत आल्यावर आम्ही येथून निघून जाऊ.
Ovi 19: निजभक्त आमुचा तूं होसी । पारंपर-वंशोवंशीं । अखिलाभीष्ट तूं पावसी । वाढेल संतति तुझी बहुत ॥१९॥
Transliteration: Nijabhakta amucha tun hosi | Parampara-vanshovanshin | Akhilabhishtha tun pavasi | Vadhela santati tujhi bahuta || 19 ||
Meaning: "You are my true devotee. For generations, your lineage shall be blessed, all your desires will be fulfilled, and your family will grow immensely."
अर्थ: तू आमचा खरा भक्त होशील. तुझ्या पिढ्यानपिढ्या सर्व इच्छा पूर्ण होतील आणि तुझी संतती खूप वाढेल.
Ovi 20: तुझे वंशपारंपरीं । सुखें नांदती पुत्रपौत्रीं । अखंड लक्ष्मी तयां घरीं । निरोगी होती शतायुषी ॥२०॥
Transliteration: Tujhe vanshaparamparin | Sukhen nandati putrapautrin | Akhanda Lakshmi tayan dharin | Nirogi hoti shatayushi || 20 ||
Meaning: "Your descendants shall live happily with their children. Eternal prosperity shall dwell in their homes, and they shall be healthy and live for a hundred years."
अर्थ: तुझ्या वंशपरंपरेमध्ये पुत्र-पौत्रांसह सुखाने नांदतील. त्यांच्या घरी अखंड लक्ष्मी वास करेल आणि ते निरोगी व शतायुषी होतील.
Ovi 21: ऐसा वर लाधोन । निघे सायंदेव ब्राह्मण । जेथें होता तो यवन । गेला त्वरित तयाजवळी ॥२१॥
Transliteration: Aisa vara ladhona | Nighe Sayandeva Brahmana | Jethen hota to yavana | Gela tvarita tayajavali || 21 ||
Meaning: Having received such a boon, Sayandeva the Brahmin departed and went quickly to where the ruler was.
अर्थ: असा वर मिळाल्यावर सायंदेव ब्राह्मण निघाला आणि तो यवन जेथे होता, तेथे त्वरित गेला.
Ovi 22: कालांतक यम जैसा । यवन दुष्ट परियेसा । ब्राह्मणातें पाहतां कैसा । ज्वालारुप होता जाहला ॥२२॥
Transliteration: Kalantaka Yama jaisa | Yavana dushta pariyesa | Brahmanaten pahatan kaisa | Jvalarupa hota jahala || 22 ||
Meaning: That wicked ruler was like Yama, the god of death. As soon as he saw the Brahmin, he became inflamed with rage like a fire.
अर्थ: तो क्रूर यवन साक्षात कालांतक यमासारखा होता, हे ऐका. ब्राह्मणाला पाहताच तो क्रोधाग्नीने जळू लागला.
Ovi 23: विमुख होऊनि गृहांत । गेला यवन कोपत । विप्र जाहला भयचकित । मनीं श्रीगुरुसी ध्यातसे ॥२३॥
Transliteration: Vimukha houni gruhant | Gela yavana kopata | Vipra jahala bhayachakita | Manin Shrigurusi dhyatase || 23 ||
Meaning: Turning away in anger, the ruler entered his house. The Brahmin was terrified but meditated upon Shri Guru in his heart.
अर्थ: यवन तोंड फिरवून रागाने घरात गेला. ब्राह्मण भयभीत झाला, पण त्याने मनात श्रीगुरूंचे ध्यान केले.
Ovi 24: कोप आलिया ओळंबयासी । केवीं स्पर्शे अग्नीसी । श्रीगुरुकृपा होय ज्यासी । काय करील क्रूर दुष्ट ॥२४॥
Transliteration: Kopa aliya olambayasi | Kevin sparshe agnisi | Shrigurukrupa hoya jyasi | Kaya karila krura dushta || 24 ||
Meaning: Can a spark touch a flame with anger? To one who has the grace of Shri Guru, what can a cruel and wicked person do?
अर्थ: रागावलेल्या ठिणगीला अग्नी स्पर्श करू शकेल का? ज्याला श्रीगुरूंची कृपा आहे, त्याला क्रूर दृष्ट काय करू शकणार?
Ovi 25: गरुडाचिया पिलियांसी । सर्प तो कवणेपरी ग्रासी । तैसें तया ब्राह्मणासी । असे कृपा श्रीगुरुची ॥२५॥
Transliteration: Garudachiya piliyansi | Sarpa to kavnepari grasi | Taisen taya Brahmanasi | Ase krupa Shriguruchi || 25 ||
Meaning: How can a serpent swallow the offspring of a Garuda? Similarly, the Brahmin was protected by the grace of Shri Guru.
अर्थ: गरुडाच्या पिल्लांना साप कसा गिळू शकणार? त्याचप्रमाणे त्या ब्राह्मणावर श्रीगुरूंची कृपा होती.
Ovi 26: कां एखादे सिंहासी । ऐरावत केवीं ग्रासी । श्रीगुरुकृपा होय ज्यासी । कलिकाळाचें भय नाहीं ॥२६॥
Transliteration: Kan ekhade sinhasi | Airavata kevin grasi | Shrigurukrupa hoya jyasi | Kalikalachen bhaya nahin || 26 ||
Meaning: Or how can the elephant Airavata swallow a lion? One who has the grace of Shri Guru has no fear even of Time (Kalikaal/Yama).
अर्थ: किंवा एखाद्या सिंहाला ऐरावत (इंद्राचा हत्ती) कसा गिळू शकेल? ज्याला श्रीगुरूंची कृपा आहे, त्याला यमाचेही (कलिकाळाचे) भय नसते.
Ovi 27:ज्याचे ह्रुदयीं श्रीगुरुस्मरण । त्यासी कैंचें भय दारुण । काळमृत्यु न बाधे जाण । अपमृत्यु काय करी ॥२७॥
Transliteration: Jyache hrudayin Shrigurusmarana | Tyasi kainchen bhaya daruna | Kalamrutyu na badhe jana | Apamrutyu kaya kari || 27 ||
Meaning: One who remembers Shri Guru in their heart has no terrible fear. Even destined death cannot harm them, let alone an accidental or untimely death.
अर्थ: ज्याच्या हृदयात श्रीगुरूंचे स्मरण आहे, त्याला भयंकर भीती कोठून असणार? त्याला काळमृत्यू बाधत नाही, तर अपमृत्यू (अनैसर्गिक मृत्यू) काय करणार?
Ovi 28: ज्यासि नाहीं मृत्यूचें भय । त्यासी यवन असे तो काय । श्रीगुरुकृपा ज्यासी होय । यमाचें मुख्य भय नाहीं ॥२८॥
Transliteration: Jyasi nahin mrutyuchen bhaya | Tyasi yavana ase to kaya | Shrigurukrupa jyasi hoya | Yamachen mukhya bhaya nahin || 28 ||
Meaning: For one who does not fear death, what is this ruler? One who has Shri Guru's grace does not fear even the King of Death (Yama).
अर्थ: ज्याला मृत्यूचेच भय नाही, त्याला यवन काय करणार? ज्याला श्रीगुरूंची कृपा आहे, त्याला साक्षात यमाचेही भय नसते.
Ovi 29: ऐसेपरी तो यवन । अंतःपुरांत जाऊन । सुषुप्ति केली भ्रमित होऊन । शरीरस्मरण त्यासी नाहीं ॥२९॥
Transliteration: Aisepari to yavana | Antahpurant jaun | Sushupti keli bhramita houn | Sharirasmarana tyasi nahin || 29 ||
Meaning: Meanwhile, the ruler went into his inner chambers, fell into a confused sleep, and lost consciousness of his body.
अर्थ: अशाप्रकारे तो यवन अंतःपुरात जाऊन गोंधळून झोपी गेला. त्याला शरीराचे भान राहिले नाही.
Ovi 30: ह्रुदयज्वाळा होय त्यासी । जागृत होवोनि परियेसीं । प्राणांतक व्यथेसीं । कष्टतसे तये वेळीं ॥३०॥
Transliteration: Hrudayajvala hoya tyasi | Jagruta hovoni pariyesin | Prantaka vyathesin | Kashtatase taye veli || 30 ||
Meaning: He felt a burning sensation in his heart. Upon waking up, he suffered from agonizing, life-threatening pain.
अर्थ: त्याला हृदयामध्ये जळजळ होऊ लागली. तो जागा झाल्यावर त्याला जीवघेण्या वेदना (प्राणांतक व्यथा) होऊ लागल्या, हे ऐका.
Ovi 31: स्मरण असें नसे कांहीं । म्हणे शस्त्रें मारितो घाई । छेदन करितो अवेव पाहीं । विप्र एक आपणासी ॥३१॥
Transliteration: Smarana asen nase kanhin | Mhane shastren marito dhai | Chhedana karito aveva pahin | Vipra eka apanasi || 31 ||
Meaning: He lost his senses and hallucinated: "A Brahmin is attacking me with weapons and cutting my limbs!"
अर्थ: त्याला काहीच आठवत नव्हते. तो म्हणाला: "एखादा ब्राह्मण मला शस्त्रांनी मारत आहे आणि माझे अवयव तोडत आहे.”
Ovi 32: स्मरण जाहलें तये वेळीं । धांवत गेला ब्राह्मणाजवळी । लोळतसे चरणकमळीं । म्हणे स्वामी तूंचि माझा ॥३२॥
Transliteration: Smarana jahale taye veli | Dhanvata gela Brahmanajavali | Lolatase charanakamali | Mhane Svami tunchi majha || 32 ||
Meaning: Realizing his mistake, he ran to the Brahmin Sayandeva, fell at his lotus feet, and cried, "O Master, you are my only savior!"
अर्थ: त्याला (यवनाला) त्या वेळी आठवण झाली (जागृती झाली). तो धावत ब्राह्मणाजवळ गेला आणि त्याच्या चरणकमलांवर लोळू लागला. तो म्हणाला: "स्वामी, तूच माझा रक्षणकर्ता आहेस.”
Ovi 33: येथें पाचारिलें कवणीं । जावें त्वरित परतोनि । वस्त्रें भूषणें देवोनि । निरोप देतो तये वेळीं ॥३३॥
Transliteration: Yethen pacharile kavanin | Javen tvarita parotoni | Vastren bhushanen devoni | Niropa deto taye veli || 33 ||
Meaning: "Who summoned you here? Please return quickly." Saying this, he gave the Brahmin clothes and ornaments and dismissed him with respect.
अर्थ: तुम्हाला येथे कोणी बोलावले? आता तुम्ही त्वरित परत जा." असे म्हणून त्याने वस्त्रे व अलंकार देऊन त्या वेळी त्याला निरोप दिला.
Ovi 34: संतोषोनि द्विजवर । आला ग्रामा वेगवक्त्र । गंगातीरीं असे वासर । श्रीगुरुचे चरणदर्शना ॥३४॥
Transliteration: Santoshoni dvijavara | Ala grama vegavaktra | Gangatirin ase Vasara | Shriguruche charanadarshana || 34 ||
Meaning: The delighted Brahmin returned swiftly to the village of Vasara (Brahmeshwar) on the banks of the river to see Shri Guru's feet.
अर्थ: तो श्रेष्ठ ब्राह्मण आनंदित होऊन लवकर गावाकडे आला, जेथे गंगातीरावर वासर (ब्रह्मेश्वर) येथे श्रीगुरूंच्या चरणदर्शनासाठी तो उपस्थित झाला.
Ovi 35: देखोनियां श्रीगुरुसी । नमन करी तो भावेसीं । स्तोत्र करी बहुवसीं । सांगे वृत्तांत आद्यंत ॥३५॥
Transliteration: Dekhoniyan Shrigurusi | Namana kari to bhavesin | Stotra kari bahuvasin | Sange vruttanta adyanta || 35 ||
Meaning: Seeing Shri Guru, he bowed with deep emotion, recited many hymns, and narrated the entire incident from beginning to end.
अर्थ: श्रीगुरूंचे दर्शन घेऊन त्याने भावाने नमस्कार केला. त्याने खूप स्तोत्रे म्हटली आणि सर्व वृत्तांत (सुरुवातीपासून शेवटपर्यंत) सांगितला.
Ovi 36: संतोषोनि श्रीगुरुमूर्ति । तया द्विजा आश्वासिती । दक्षिण देशा जाऊं म्हणती । स्थान-स्थान तीर्थयात्रे ॥३६॥
Transliteration: Santoshoni Shrigurumuti | Taya dvija ashvasiti | Dakshina desha jaun mhanti | Sthana-sthana tirthayatre || 36 ||
Meaning: Satisfied, Shri Guru comforted the Brahmin and said, "I intend to go to the Southern lands to visit various holy pilgrimage sites."
अर्थ: श्रीगुरुमूर्ती संतुष्ट होऊन त्या ब्राह्मणाला धीर दिला आणि म्हणाले: "आम्ही आता दक्षिण देशात, स्थाना-स्थानावर तीर्थयात्रा करण्यासाठी जाऊ.”
Ovi 37: ऐकोनि श्रीगुरूचें वचन । विनवीतसे कर जोडून । न विसंबें आतां तुमचे चरण । आपण येईन समागमें ॥३७॥
Transliteration: Aikoni Shriguruchen vachana | Vinavitase kara joduna | Na visamben atan tumche charana | Apana yeina samagamen || 37 ||
Meaning: Hearing this, Sayandeva prayed with joined hands, "I will not leave your feet now. I will accompany you myself."
अर्थ: श्रीगुरूंचे बोलणे ऐकून त्याने हात जोडून विनंती केली: "आता मी तुमचे चरण सोडणार नाही. मी स्वतः तुमच्यासोबत येईन.”
Ovi 38: तुमचे चरणाविणें देखा । राहों न शके क्षण एका । संसारसागरतारका । तूंचि देखा कृपासिंधु ॥३८॥
Transliteration: Tumche charnavinen dekha | Rahon na shaken kshana eka | Sansarasagartaraka | Tunchi dekha krupasindhu || 38 ||
Meaning: "I cannot live even for a moment without your feet. You are the savior from the ocean of existence and an ocean of mercy."
अर्थ: तुमच्या चरणांशिवाय मी एका क्षणासाठीही राहू शकणार नाही. हे संसारसागरातून तारणारे कृपासिंधू, तुम्हीच आहात.
Ovi 39: उद्धरावया सगरांसी । गंगा आणिली भूमीसी । तैसें स्वामीं आम्हांसी । दर्शन दिधलें आपुलें ॥३९॥
Transliteration: Uddharavaya sagaransi | Ganga anili bhumisi | Taisen Svamin amhansi | Darshana didhale apule || 39 ||
Meaning: "Just as the Ganga was brought to Earth to save the sons of Sagara, you have granted me your divine vision for my salvation."
अर्थ: जसे सगर राजाच्या उद्धारासाठी गंगेला पृथ्वीवर आणले, तसेच स्वामींनी आम्हाला आपले दर्शन दिले आहे.
Ovi 40: भक्तवत्सल तुझी ख्याति । आम्हां सोडणें काय निति । सवें येऊं निश्चितीं । म्हणोनि चरणीं लागला ॥४०॥
Transliteration: Bhaktavatsala tujhi khyati | Amhan sodne kaya niti | Saven yeun nishchitin | Mhanoni charni lagala || 40 ||
Meaning: "You are famous for being 'Bhaktavatsal' (loving towards devotees). Is it right for you to leave me? I will surely come with you," he said, holding the Master's feet.
अर्थ: भक्तवत्सल' ही तुमची ख्याती आहे. आम्हाला सोडून जाणे ही तुमची नीती आहे का? मी निश्चितपणे सोबत येईन, असे म्हणून तो चरणांना लागला.
Ovi 41: येणेंपरी श्रीगुरुसी । विनवी विप्र भावेसीं । संतोषोनि विनयेसीं । श्रीगुरु म्हणती तये वेळीं ॥४१॥
Transliteration: Yenenpari Shrigurusi | Vinavi vipra bhavesin | Santoshoni vinayesin | Shriguru mhanti taye veli || 41 ||
Meaning: In this way, the Brahmin pleaded with deep devotion. Shri Guru, pleased by his humility, spoke to him.
अर्थ: अशाप्रकारे तो ब्राह्मण श्रीगुरूंस भावाने विनवत होता. श्रीगुरू नम्रपणे (तरीही) संतुष्ट होऊन त्या वेळी म्हणाले:
Ovi 42: कारण असे आम्हां जाणें । तीर्थे असती दक्षिणे । पुनरपि तुम्हां दर्शन देणें । संवत्सरीं पंचदशीं ॥४२॥
Transliteration: Karana ase amhan janen | Tirthe asati dakshine | Punarapi tumhan darshana denen | Sanvatsari panchadrashi || 42 ||
Meaning: "I must go to the holy sites in the South. I will grant you my vision again after fifteen years."
अर्थ: आम्हाला दक्षिणेकडील तीर्थक्षेत्रांना जाणे आवश्यक आहे. पंधरा वर्षांनी (पंचदशी संवत्सरी) आम्ही तुम्हाला पुन्हा दर्शन देऊ.
Ovi 43: आम्ही तुमचे गांवासमीपत । वास करुं हें निश्चित । कलत्र पुत्र इष्ट भ्रात । मिळोनि भेटा तुम्ही आम्हां ॥४३॥
Transliteration: Amhi tumche ganvasamipat | Vasa karun hen nishchita | Kalatra putra ishta bhrata | Miloni bheta tumhi amhan || 43 ||
Meaning: "I will certainly reside near your village then. You shall come to meet me with your wife, sons, relatives, and brothers."
अर्थ: आम्ही तुमच्या गावाजवळच निश्चितपणे वास्तव्य करू. तुम्ही पत्नी, पुत्र, आप्त आणि बंधूंसह आम्हाला भेटायला या.
Ovi 44: न करा चिंता असाल सुखें । सकळ अरिष्टें गेलीं दुःखें । म्हणोनि हस्त ठेविती मस्तकें । भाक देती तये वेळीं ॥४४॥
Transliteration: Na kara chinta asala sukhen | Sakala arishten gelin duhkhen | Mhanoni hasta theviti mastake | Bhaka deti taye veli || 44 ||
Meaning: "Do not worry; you shall live in happiness. All your calamities and sorrows have vanished." Saying this, he placed his hand on the Brahmin's head and gave his solemn promise.
अर्थ: तुम्ही चिंता करू नका, सुखाने राहाल. तुमची सर्व संकटे आणि दुःख दूर झाली आहेत," असे म्हणून त्यांनी त्याच्या मस्तकावर हात ठेवून त्या वेळी वचन (भाक) दिले.
Ovi 45: ऐसेपरी संतोषोनि । श्रीगुरु निघाले तेथोनि । जेथें असे आरोग्यभवानी । वैजनाथ महाक्षेत्र ॥४५॥
Transliteration: Aisepari santoshoni | Shriguru nighale tethoni | Jethen ase Arogyabhavani | Vaijanatha mahakshetra || 45 ||
Meaning: Thus satisfied, Shri Guru departed from there and went to the great holy site of Vaidyanath, where Mother Arogyabhavani resides.
अर्थ: अशाप्रकारे संतुष्ट होऊन श्रीगुरू तेथून निघाले आणि जेथे आरोग्यभवानी (वैजनाथ महाक्षेत्र) आहे, त्या वैजनाथ महाक्षेत्राकडे गेले.
Ovi 46: समस्त शिष्यांसमवेत । श्रीगुरु आले तीर्थे पहात । प्रख्यात असे वैजनाथ । तेथें राहिले गुप्तरुपें ॥४६॥
Transliteration: Samasta shishyansamaveta | Shriguru ale tirthe pahata | Prakhyata ase Vaijanatha | Tethen rahile guptarupen || 46 ||
Meaning: Along with all his disciples, Shri Guru arrived visiting various holy places and reached the famous Vaidyanath, where he resided in a hidden (secret) form.
अर्थ: श्रीगुरू सर्व शिष्यांसह तीर्थे पाहत आले. ते प्रसिद्ध वैजनाथ (क्षेत्री) गुप्तरूपाने राहिले.
Ovi 47: नामधारक विनवी सिद्धासी । काय कारण गुप्त व्हावयासी । होते शिष्य बहुवसी । त्यांसी कोठें ठेविलें ॥४७॥
Transliteration: Namadharaka vinavi Siddhasi | Kaya karana gupta vhavayasi | Hote shishya bahuvasi | Tyansi kothen thevile || 47 ||
Meaning: Namadharaka asked Sage Siddha, "What was the reason for him to remain hidden? He had many disciples; where did he keep them?"
अर्थ: नामधारकाने सिद्धांना विनंती केली: "श्रीगुरू गुप्त का झाले? त्यांचे अनेक शिष्य होते, त्यांना कोठे ठेवले?”
Ovi 48: गंगाधराचा नंदनु । सांगे गुरुचरित्र कामधेनु । सिद्धमुनि विस्तारुन । सांगे नामकरणीस ॥४८॥
Transliteration: Gangadharacha nandanu | Sange Gurucharitra kamadhenu | Siddhamuni vistrun | Sange Namakaranisa || 48 ||
Meaning: The son of Gangadhar (Saraswati Gangadhar) narrates the Guru Charitra. Sage Siddha explains in detail to Namadharaka.
अर्थ: गंगाधराचा पुत्र (सरस्वती गंगाधर) गुरुचरित्ररूपी कामधेनू सांगत आहे. सिद्धमुनी (नामधारकास) विस्ताराने सांगत आहेत.
Ovi 49: पुढील कथेचा विस्तारु । सांगतां विचित्र अपारु । मन करुनि एकाग्रु । ऐका श्रोते सकळिक हो ॥४९॥
Transliteration: Pudhila kathecha vistaru | Sangatan vichitra aparu | Mana karuni ekagru | Aika shrote sakalika ho || 49 ||
Meaning: "The expansion of the following story is infinitely wonderful. O all listeners, listen with a focused mind!"
अर्थ: पुढील कथेचा विस्तार सांगण्यास अतिशय अद्भुत आहे. हे सर्व श्रोत्यांनो, मन एकाग्र करून ऐका.
Iti Shrigurucharitraparmakathakalpatarau Shrinrusinhasaraswatyupakhyane Siddhanamadharakasamvade Sayandev Var Pradhan Nama Chaturdsho-Adhyayah ||49|| 🙏🙇🏻
Shri Gurudattatreyaarpanmastu॥
Conclusion
The 14th chapter concludes with the miraculous triumph of faith over fear. By subduing the cruel intentions of the Yavana ruler, Shri Guru demonstrated that divine protection is the ultimate shield for a devotee. Sayandeva’s life was not only spared but also blessed with a promise of future meetings and prosperity for his entire lineage. Shri Guru’s move to Vaidyanath in a 'hidden form' marks a new phase in his divine mission, leaving the readers in anticipation of further miracles.
Note: This English translation and transliteration of the 16th-century Marathi text, 'Shri Guru Charitra', has been meticulously rendered to preserve the spiritual essence of the original work. The original book was written by Saraswati Gangadhar in the 16th century. This specific translation and transliteration is credited to Mantra Stotra Jyoti.
⭐⭐⭐
){kind=link}