Shri Gurucharitra Chapter 43( EnglishTransliteration with Marathi Ovi and meaning )Shri Shetra Shivaratri Mahima Varnana
 |
| Image From -Google |
Introduction
Chapter 43 of the Shri Guru Charitra is a breathtaking narrative that explores the boundaries of time, space, and devotion. It centers around Tantuk, a humble weaver whose unwavering faith in Shri Narasimha Saraswati Swami challenges the conventional necessity of physical pilgrimages. This chapter serves as a spiritual bridge between the sacred Ganagapur and the holy peaks of Shrisailam (Shriparvat).
The preface to this chapter introduces the reader to a profound Vedantic truth: for a true disciple, the feet of the Sadguru are the destination of all pilgrimages. Through the mystical journey of Tantuk, the chapter sets the stage to reveal the "Shiva-Tattva" (the essence of Lord Shiva) and the immense karmic rewards of even unintentional devotion performed on the night of Mahashivaratri.
Note: This is an English translation and transliteration of the original 16th-century classic by Saraswati Gangadhar, meticulously prepared for global devotees of Lord Dattatreya by Mantra Stotra Jyoti With Marathi Ovi Meaning & EnglishTransliteration & Ovi
Shree Ganesha Namah: Shree Saraswatya Namah:. Shree Kul Devtay Namah: Shree Padshrivallabhai Namah: Shree Nrisimha Saraswatyai Namah: Shree Gurubhyo Namah:
Ovi 1: नामधारक म्हणे सिद्धासी । पुढें चरित्र जाहलें कैसी । विस्तारावें आम्हांसी । कृपा करीं गा दातारा ॥ १ ॥
Transliteration: Nāmadhāraka mhaṇē siddhāsī | Puḍhēṁ caritra jāhalēṁ kaisī | Vistārāvēṁ āmhānsī | Kr̥pā karīṁ gā dātārā || 1 ||
Meaning: Namdharak asked Siddha Muni, "What happened next in the life of Shri Guru? O Giver, please narrate it to me in detail by your grace."
अर्थ: नामधारक सिद्धमुनींना म्हणाला, "हे दातारा, यापुढे श्रीगुरूंचे कोणते चरित्र घडले, ते मला सविस्तर सांगा."
Ovi 2: सिद्ध म्हणे ऐक वत्सा । समस्त भक्त सेवा करितां । त्यांत एक विणकर तंतिक अत्यंता । करीतसे भक्ति श्रीगुरुची ॥ २ ॥
Transliteration: Siddha mhaṇē aika vatsā | Samasta bhakta sēvā karitāṁ | Tyānt ēka viṇakara tantika atyantā | Karītasē bhakti śrīgūrucī || 2 ||
Meaning: Siddha said, "Listen, my child. Among the many devotees who served Him, there was a weaver named Tantuk who had extreme devotion for Shri Guru."
अर्थ: सिद्धमुनी म्हणाले, "हे वत्सा ऐक, गाणगापुरात अनेक भक्त सेवा करत असत, त्यात एक 'तंतुक' नावाचा विणकर श्रीगुरूंची निस्सीम भक्ती करत असे."
Ovi 3: तीन प्रहर संसारयात्रा । करुनि येतसे पवित्रा । राजांगण झाडी विचित्रा । नमस्कार करी दुरोनि ॥ ३ ॥
Transliteration: Tīna prahara saṁsārayātrā | Karuni yētasē pavitrā | Rājāṅgaṇa jhāḍī vicitrā | Namaskāra karī durōni || 3 ||
Meaning: After working for three quarters of the day, he would cleanse himself and come to the monastery. He would sweep the courtyard beautifully and bow to Shri Guru from a distance.
अर्थ: तो रोज तीन प्रहर प्रपंच करून, मग पवित्र होऊन मठात येत असे. तो मठाचे अंगण झाडून स्वच्छ करी आणि दुरूनच श्रीगुरूंना वंदन करी.
Ovi 4: ऐसे किती दिवस क्रमिले । व्रत शिवरात्री आलें । समस्त यात्रेसी निघाले । मातापिता तंतिकाचे ॥ ४ ॥
Transliteration: Aisē kitī divasa kramilē | Vrata śivarātrī ālē | Samasta yātrēsī nighālē | Mātāpitā tantikācē || 4 ||
Meaning: Many days passed in this manner. Then came the festival of Mahashivaratri. Tantuk's parents and relatives set out on a pilgrimage to Shrisailam (Shriparvat).
अर्थ: असे अनेक दिवस गेले. एकदा महाशिवरात्रीचा सण आला. त्यावेळी तंतुकाचे आई-वडील व नातेवाईक श्रीपर्वताच्या (श्रीशैल) यात्रेला निघाले.
Ovi 5: त्यासी बोलाविती यात्रेसी । तो म्हणतसे नयें तयांसी । तुम्ही मूर्ख असा पिसीं । माझा श्रीपर्वत येथेंचि असे ॥ ५ ॥
Transliteration: Tyāsī bōlāvitī yātrēsī | Tō mhaṇatasē nayēṁ tayānsī | Tumhī mūrkha asā pisīṁ | Mājhā śrīparvata yēthēñci asē || 5 ||
Meaning: They invited him to join the pilgrimage, but he refused, saying, "You are fools. My Shriparvat (Shri Guru) is right here."
अर्थ: त्यांनी तंतुकाला यात्रेला बोलावले, तेव्हा तो म्हणाला, "मी येणार नाही. तुम्ही मूर्ख आहात, माझा श्रीपर्वत (श्रीगुरु) तर येथेच आहे."
Ovi 6: श्रीगुरु माझा मल्लिकार्जुन । पर्वत म्हणिजे श्रीगुरुभुवन । आपण न यें येथून । चरण सोडोनि श्रीगुरुचे ॥ ६ ॥
Transliteration: Śrīgūru mājhā mallikārjuna | Parvata mhaṇijē śrīgūrubhuvana | Āpaṇa na yēṁ yēthūna | Caraṇa sōḍōni śrīgūrucē || 6 ||
Meaning: "My Shri Guru is Mallikarjun Himself, and this abode of the Guru is my Shriparvat. I will not leave His feet to go anywhere else."
अर्थ: "माझे श्रीगुरु हेच साक्षात मल्लिकार्जुन आहेत आणि हा मठच माझा श्रीपर्वत आहे. मी त्यांचे चरण सोडून कोठेही जाणार नाही."
Ovi 7: समस्त लोक त्यासी हांसती । पिसें लागलें यासी म्हणती । चला जाऊं म्हणोनि निघती । भ्राता माता पिता त्याचे ॥ ७ ॥
Transliteration: Samasta lōka tyāsī hānsatī | Pisēṁ lāgalēṁ yāsī mhaṇatī | Calā jāūṁ mhaṇōni nighatī | Bhrātā mātā pitā tyācē || 7 ||
Meaning: Everyone laughed at him, calling him mad. His parents and brother left for the pilgrimage without him.
अर्थ: लोक त्याला हसू लागले आणि म्हणाले, "हा वेडा झाला आहे." असे म्हणून त्याचे आई-वडील आणि भाऊ यात्रेला निघून गेले.
Ovi 8: नगरलोक समस्त गेला । आपण एकला राहिला । श्रीगुरुमठासी आला । गुरु पुती तयासी ॥ ८ ॥
Transliteration: Nagaralōka samasta gēlā | Āpaṇa ēkalā rāhilā | Śrīgūrumaṭhāsī ālā | Guru putī tayāsī || 8 ||
Meaning: All the townspeople left; he remained alone. He went to the monastery, where Shri Guru questioned him.
अर्थ: गावातील सर्व लोक यात्रेला गेल्यावर तो एकटाच राहिला. तो मठात आला असता श्रीगुरूंनी त्याला विचारले.
Ovi 9: श्रीगुरु म्हणती तयासी । कां गा यात्रेसी तूं न वचसी । तंतिक म्हणे स्वामीसी । माझी यात्रा तुमचे चरण ॥ ९ ॥
Transliteration: Śrīgūru mhaṇatī tayāsī | Kāṁ gā yātrēsī tū na vacasī | Tantika mhaṇē svāmiyāsī | Mājhī yātrā tumacē caraṇa || 9 ||
Meaning: Shri Guru asked him, "Why didn't you go on the pilgrimage?" Tantuk replied, "O Lord, Your feet are my only pilgrimage."
अर्थ: श्रीगुरु म्हणाले, "अरे, तू यात्रेला का गेला नाहीस?" तंतुक म्हणाला, "स्वामी, तुमचे चरण हीच माझी सर्वात मोठी यात्रा आहे."
Ovi 10: नाना तीर्थयात्रादि देखा । तुमचे चरणीं असे निका । वायां जाती मूर्ख लोक । पाषाणदर्शन करावया ॥ १० ॥
Transliteration: Nānā tīrthayātrādi dēkhā | Tumacē caraṇīṁ asē nikā | Vāyāṁ jātī mūrkha lōka | Pāṣāṇadarśana karāvayā || 10 ||
Meaning: "All holy places are at Your feet. Foolish people wander in vain just to see stone idols."
अर्थ: "सर्व तीर्थे तुमच्या चरणापाशीच आहेत. मूर्ख लोक विनाकारण दगडाचे दर्शन घ्यायला दूरवर जातात."
Ovi 11: ऐसें म्हणोनि तंतिक । नमस्कार करी नित्य देख । तंव पातली शिवरात्रि ऐक । माघवद्य चतुर्दशी ॥ ११ ॥
Transliteration: Aisēṁ mhaṇōni tantika | Namaskāra karī nitya dēkha | Taṁva pātalī śivarātri aika | Māghavadya caturdaśī || 11 ||
Meaning: Saying this, Tantuk bowed every day. Then came the day of Mahashivaratri, the 14th day of the dark fortnight of Magha.
अर्थ: असे म्हणत तो रोज नमस्कार करू लागला. मग माघ वद्य चतुर्दशी म्हणजेच महाशिवरात्रीचा दिवस उजाडला.
Ovi 12: श्रीगुरु होते संगमासी । दोन प्रहर होतां भक्त परियेसीं । आपण गेला स्नानासी । उपवास असे शिवरात्रीचा ॥ १२ ॥
Transliteration: Śrīgūru hōtē saṅgamāsī | Dōna prahara hōtāṁ bhakta pariyēsīṁ | Āpaṇa gēlā snānāsī | Upavāsa asē śivarātrīcā || 12 ||
Meaning: Shri Guru was at the Sangam. At midday, the devotee (Tantuk), who was fasting for Shivaratri, went there to bathe.
अर्थ: दुपारी श्रीगुरु संगमावर गेले होते. तंतुकाचा शिवरात्रीचा उपवास होता, तोही स्नानासाठी तेथे गेला.
Ovi 13: संगमीं स्नान करोनि । श्रीगुरुतें नमस्कारोनि । उभा ठेला कर जोडोनि । भक्तिपूर्वक एकोभावें ॥ १३ ॥
Transliteration: Saṅgamīṁ snāna karōni | Śrīgūrutēṁ namaskārōni | Ubhā ṭhēlā kara jōḍōni | Bhaktipūrvaka ēkōbhāvēṁ || 13 ||
Meaning: After bathing at the Sangam and bowing to Shri Guru, he stood with folded hands in deep devotion.
अर्थ: संगमावर स्नान करून त्याने श्रीगुरूंना नमस्कार केला आणि हात जोडून भक्तीने त्यांच्यासमोर उभा राहिला.
Ovi 14: श्रीगुरु म्हणती तयासी । तुझीं समस्त गेलीं यात्रेसी । तूं एकलाचि राहिलासी । पहातासी विनोद श्रीपर्वताचा ॥ १४ ॥
Transliteration: Śrīgūru mhaṇatī tayāsī | Tujhīṁ samasta gēlīṁ yātrēsī | Tū ēkalāci rāhilāsī | Pahātāsī vinōda śrīparvatācā || 14 ||
Meaning: Shri Guru jokingly said to him, "All your people have gone to the pilgrimage; you are left alone. Don't you want to see the spectacle of Shriparvat?"
अर्थ: श्रीगुरु थट्टेने म्हणाले, "तुझे सर्व नातेवाईक यात्रेला गेले आणि तू एकटाच राहिलास. तुला श्रीपर्वताची शोभा पाहायची नाही का?"
Ovi 15: पुसती कधीं देखिलासी? । म्हणे स्वामी नेणें कधींसी । तुमचे चरणीं आम्हांसी । सर्व यात्रा सदा असती ॥ १५ ॥
Transliteration: Pusatī kadhīṁ dēkhilāsī? | Mhaṇē svāmī nēṇēṁ kadhīṁsī | Tumacē caraṇīṁ āmhānsī | Sarva yātrā sadā asatī || 15 ||
Meaning: When asked if he had ever seen it, he replied, "Lord, I have never seen it. For me, Your feet are all pilgrimages forever."
अर्थ: त्यांनी विचारले, "तू कधी श्रीपर्वत पाहिला आहेस का?" तो म्हणाला, "स्वामी, मी कधीच पाहिलेला नाही, कारण तुमचे चरणच सर्व काही आहेत."
Ovi 16: त्याचा भाव पाहोनी । जवळी बोलाविती श्रीगुरुमुनि । बैसा म्हणती कृपा करुनि । दाखवूं म्हणती श्रीपर्वत ॥ १६ ॥
Transliteration: Tyācā bhāva pāhōnī | Javaḷī bōlāvitī śrīgūrūmuni | Baisā mhaṇatī kr̥pā karuni | Dākhavūṁ mhaṇatī śrīparvata || 16 ||
Meaning: Seeing his firm faith, Shri Guru called him near and kindly said, "Sit down, I will show you Shriparvat today."
अर्थ: त्याची दृढ भक्ती पाहून श्रीगुरूंनी त्याला जवळ बोलावले आणि म्हणाले, "ये, इथे बैस. मी तुला आज श्रीपर्वत दाखवतो."
Ovi 17: नयन झांकूनि पादुकेसी । दृढ धरीं गा वेगेंसीं । ऐसें म्हणोनि तयासी । मनोवेगें घेऊनि गेले ॥ १७ ॥
Transliteration: Nayana jhāṅkūni pādukēsī | Dr̥ḍha dharīṁ gā vēgēnsī | Aisēṁ mhaṇōni tayāsī | Manōvēgēṁ ghēūni gēlē || 17 ||
Meaning: "Close your eyes and hold my wooden sandals (Padukas) firmly," He said, and transported him at the speed of thought.
अर्थ: "डोळे मिटून माझ्या पादुकांना घट्ट धर," असे सांगून श्रीगुरूंनी त्याला आपल्या योगसामर्थ्याने प्रवासाला नेले.
Ovi 18: क्षण न लागतां श्रीगिरीसी । घेऊनि गेले भक्तासी । तीरीं बैसले पाताळगंगेसी । नयन उघडीं म्हणती त्यातें ॥ १८ ॥
Transliteration: Kṣaṇa na lāgatāṁ śrīgirīsī | Ghēūni gēlē bhaktāsī | Tīrīṁ baisalē pātāḷagaṅgēsī | Nayana ughaḍīṁ mhaṇatī tyātē || 18 ||
Meaning: In an instant, He took the devotee to Shriparvat and sat on the banks of Patalganga. He then told him to open his eyes.
अर्थ: क्षणार्धात ते श्रीशैल पर्वतावर पोहोचले. पाताळगंगेच्या तीरावर बसल्यावर श्रीगुरु म्हणाले, "आता डोळे उघड."
Ovi 19: क्षणैक मात्र निद्रावस्था । म्हणतां झाला जागृता । अवलोकितां पर्वत दिसत । म्हणे स्वप्न किंवा सत्य ॥ १९ ॥
Transliteration: Kṣaṇāika mātra nidrāvasthā | Mhaṇatāṁ jhālā jāgr̥tā | Avalōkitāṁ parvata disata | Mhaṇē svapna kiṁvā satya || 19 ||
Meaning: After a moment of trance-like state, he woke up. Seeing the mountain, he wondered if it was a dream or reality.
अर्थ: डोळे उघडताच समोर पर्वत पाहून त्याला वाटले की आपण स्वप्न पाहत आहोत की हे सत्य आहे?
Ovi 20: श्रीगुरु म्हणती तयासी । कां गा भ्रांतपणें पाहसी । वेगें जावें दर्शनासी । क्षौर स्नान करुनियां ॥ २० ॥
Transliteration: Śrīgūru mhaṇatī tayāsī | Kāṁ gā bhrāntapaṇēṁ pāhasī | Vēgēṁ jāvē darśanāsī | Kṣaura snāna karuniyā || 20 ||
Meaning: Shri Guru asked, "Why do you look so confused? Go quickly, perform the ritual tonsure (shaving), bathe and take Darshan."
अर्थ: श्रीगुरु म्हणाले, "असा गोंधळून का पाहतोस? लवकर जाऊन क्षौर आणि स्नान करून दर्शन घे."
Ovi 21: श्रीगुरु ऐसे निरोप देतां । शीघ्र गेला स्नानाकरितां । तेथें देखिलीं मातापिता । भ्राता ग्रामलोक सकळिक ॥ २१ ॥
Transliteration: Śrīgūru aisē nirōpa dētāṁ | Śīghra gēlā snānākaritā | Tēthēṁ dēkhilīṁ mātāpitā | Bhrātā grāmalōka sakāḷika || 21 ||
Meaning: Following Shri Guru's order, he went to bathe. There he saw his parents, brother, and all the people of his village.
अर्थ: श्रीगुरूंच्या आज्ञेने तो स्नानाला गेला असता, तिथे त्याला त्याचे आई-वडील आणि गावातील सर्व लोक दिसले.
Ovi 22: ते पुसती तयासी । कवणें मार्गें आलासी । आमुची भेटी कां न घेसी । लपून येणें कोण धर्म ॥ २२ ॥
Transliteration: Tē pusatī tayāsī | Kavaṇēṁ mārgēṁ ālāsī | Āmucī bhēṭī kā na ghēsī | Lapūna yēṇē kōṇa dharma || 22 ||
Meaning: They asked him, "By which route did you come? Why didn't you meet us? What kind of conduct is this to come secretly?"
अर्थ: लोक विचारू लागले, "अरे, तू कोणत्या रस्त्याने आलास? आम्हाला न सांगता लपून येणे हा कोणता धर्म?"
Ovi 23: विनवीतसे मातापित्यांसी । आम्ही निघालों आजि दोन प्रहरेंसी । एक घटिका लागली वाटेसी । आतां आलों गुरुसमागमें ॥ २३ ॥
Transliteration: Vinavītasē mātāpityānsī | Āmhī nighālōṁ āji dōna praharēnsī | Ēka ghaṭikā lāgalī vāṭēsī | Ātāṁ ālō gurusāmagamēṁ || 23 ||
Meaning: He told his parents, "I started today at noon. It took me only about 24 minutes (one Ghatika) to reach here with the Guru."
अर्थ: तो म्हणाला, "मी आज दुपारीच निघालो आणि अवघ्या एक घटकेत श्रीगुरूंसोबत येथे पोहोचलो."
Ovi 24: एक हांसती मिथ्या म्हणती । आम्हांसवेंचि आला लपत । ऐसें बडिवारें बोलत । अबद्ध म्हणती सकळ जन ॥ २४ ॥
Transliteration: Ēka hānsatī mithyā mhaṇatī | Āmhānsavēñci ālā lapata | Aisēṁ baḍivārēṁ bōlata | Abaddha mhaṇatī sakāḷa jana || 24 ||
Meaning: Some laughed and called it a lie, saying, "He must have come secretly with us." They dismissed his words as nonsense.
अर्थ: लोक हसून म्हणाले, "हा खोटे बोलतोय. हा नक्कीच आमच्यासोबत लपून आला असावा."
Ovi 25: तो कोणासवें न बोले । शीघ्र स्नान क्षौर केलें । पुष्पें अक्षता बेलें । घेऊनि गेला पूजेसी ॥ २५ ॥
Transliteration: Tō kōṇāsavē na bōlē | Śīghra snāna kṣaura kēlē | Puṣpēṁ akṣatā bēlē | Ghēūni gēlā pūjēsī || 25 ||
Meaning: He spoke to no one, quickly bathed and performed the rituals. Taking flowers and Bael leaves, he went for worship.
अर्थ: तो कोणाशीही वाद न घालता लवकर स्नान उरकून, फुले व बेल घेऊन मंदिरात पूजेला गेला.
Ovi 26: पूजा करितां लिंगस्थानीं । देखता झाला श्रीगुरुमुनि । अति विस्मय करोनि । पूजा केली मनोभावें ॥ २६ ॥
Transliteration: Pūjā karitāṁ liṅgasthānīṁ | Dēkhatā jhālā śrīgūrūmuni | Ati vismaya karōni | Pūjā kēlī manōbhāvēṁ || 26 ||
Meaning: While worshipping the Lingam, he saw the form of Shri Guru there. Filled with wonder, he worshipped with deep devotion.
अर्थ: शिवलिंगाची पूजा करताना त्याला साक्षात श्रीगुरु दिसले! त्याने मनोभावे पूजा केली.
Ovi 27: समस्त लोक पूजा करिती । श्रीगुरु सर्व पूजा घेती । तंतिक म्हणतसे चित्तीं । श्रीगुरुराज आपणचि शंकर ॥ २७ ॥
Transliteration: Samasta lōka pūjā karitī | Śrīgūru sarva pūjā ghētī | Tantika mhaṇatasē cittīṁ | Śrīgūrūrāja āpaṇaci śaṅkara || 27 ||
Meaning: Everyone was worshipping the Lingam, but Shri Guru was accepting all those offerings. Tantuk realized that Shri Guru is indeed Lord Shiva Himself.
अर्थ: सर्व लोक पूजा करत होते, पण ती सर्व पूजा श्रीगुरु स्वीकारत होते. श्रीगुरु हेच साक्षात शंकर आहेत, याची तंतुकाला खात्री पटली.
Ovi 28: ऐसा निर्धार करुनि । पाहिजे प्रसाद-फल खुणी । घेऊनि आला गुरुसंनिधानीं । एकचित्तें परियेसा ॥ २८ ॥
Transliteration: Aisā nirdhāra karuni | Pāhijē prasāda-phala khuṇī | Ghēūni ālā gurusannidhānīṁ | Ēkacittēṁ pariyēsā || 28 ||
Meaning: With this firm resolve, he took the consecrated fruit (Prasad) as a token and returned to Shri Guru's presence.
अर्थ: असा निश्चय करून तो प्रसादाचे फळ घेऊन पुन्हा श्रीगुरूंकडे परत आला.
Ovi 29: श्रीगुरु पुसती तयासी । एधवां राहसी किंवा जासी । तंतिक विनवी स्वामियासी । एक देखिलें नवल आतां ॥ २९ ॥
Transliteration: Śrīgūru pusatī tayāsī | Ēdhavāṁ rāhasī kiṁvā jāsī | Tantika vinavī svāmiyāsī | Ēka dēkhilēṁ navala ātā || 29 ||
Meaning: Shri Guru asked him, "Will you stay here now or leave?" Tantuk replied, "O Lord, I have just witnessed a miracle."
अर्थ: श्रीगुरूंनी विचारले, "आता तुला येथेच राहायचे आहे की परत जायचे?" तंतुक म्हणाला, "स्वामी, मी आता एक नवल पाहिले."
Ovi 30: समस्त लोक जाऊनि । देवालयाभीतरीं बैसोनि । पूजा करिती तुमचे चरणीं । लिंग न देखों तुम्हीच तेथें ॥ ३० ॥
Transliteration: Samasta lōka jāūni | Dēvālayābhītarīṁ baisōni | Pūjā karitī tumacē caraṇīṁ | Liṅga na dēkhōṁ tumhīca tēthēṁ || 30 ||
Meaning: "All the people went inside the temple to worship, but they were worshipping Your feet; I saw You instead of the Lingam!"
अर्थ: "लोक मंदिरात पूजा करत आहेत, पण मला तिथे लिंगाऐवजी तुमचेच चरण दिसत आहेत!"
Ovi 31: श्रीगुरु तूं जवळीच असतां । इतुके दुरी कां कष्टती वृथा । लोक येताति बहुता । काय कारण या स्थाना ॥ ३१ ॥
Transliteration: Śrīgūru tū javaḷīca asatāṁ | Itukē durī kā kaṣṭatī vr̥thā | Lōka yētāti bahutā | Kāya kāraṇa yā sthānā || 31 ||
Meaning: "When You are right here with me, why do people toil to come so far? What is the significance of this place?"
अर्थ: "स्वामी, तुम्ही तर माझ्या जवळ आहात, मग लोक इतक्या लांब कष्ट करत का येतात? या स्थानाचे महत्त्व काय?"
Ovi 32: तूं तरी केवळ परमेश्वर । दिसतोसि आम्हां नर । न कळे तुझा महिमा अपार । गौप्यरुपें गुरुनाथा ॥ ३२ ॥
Transliteration: Tū tarī kēvaḷa paramēśvara | Disatōsi āmhā nara | Na kaḷē tujhā mahimā apāra | Gaupyarūpēṁ gurunāthā || 32 ||
Meaning: "You are indeed the Supreme Lord, yet You appear to us as a human. Your vast glory is hidden, O Lord Guru."
अर्थ: "आपण साक्षात परमेश्वर आहात, पण मानवी रूपात वावरत आहात. आपला महिमा अगाध आहे."
Ovi 33: सर्व जन मूढ होऊन । नेणती तुझें महिमान । कां हो येताति या स्थानीं । विस्तारोनि सांग मज ॥ ३३ ॥
Transliteration: Sarva jana mūḍha hōūna | Nēṇatī tujhēṁ mahimāna | Kāṁ hō yētāti yā sthānīṁ | Vistārōni sāṅga maja || 33 ||
Meaning: "Everyone is ignorant of Your greatness. Please tell me in detail why people flock to this place."
अर्थ: "सर्व जन अज्ञानी असल्याने आपले महत्त्व जाणत नाहीत. या श्रीशैल पर्वतावर लोक का येतात, ते सांगा."
Ovi 34: श्रीगुरु म्हणती ऐक भक्ता । सर्वत्र ईश्वरपूर्णता । स्थानमहिमा असे ख्याता । जे अगम्य त्रिभुवनीं ॥ ३४ ॥
Transliteration: Śrīgūru mhaṇatī aika bhaktā | Sarvatra īśvarapūrṇatā | Sthānamahimā asē khyātā | Jē agamya tribhuvanīṁ || 34 ||
Meaning: Shri Guru said, "Listen, devotee. Although God is everywhere, certain places have a renowned significance that is incomprehensible in the three worlds."
अर्थ: श्रीगुरु म्हणाले, "हे भक्ता, ईश्वर सर्वव्यापी असला तरी काही स्थानांचा महिमा त्रिभुवनात श्रेष्ठ मानला जातो."
Ovi 35: तंतिक म्हणतसे स्वामियासी । तूं तरी पूर्ण ब्रह्म होसी । स्थानमहिमा वानिसी । विस्तारुनि सांग आम्हां ॥ ३५ ॥
Transliteration: Tantika mhaṇatasē svāmiyāsī | Tū tarī pūrṇa brahma hōsī | Sthānamahimā vānisī | Vistāruni sāṅga āmhā || 35 ||
Meaning: Tantuk said, "You are the complete Brahman, yet You praise the greatness of this place. Tell us about it in detail."
अर्थ: तंतुक म्हणाला, "स्वामी, आपण साक्षात ब्रह्म असून या स्थानाचा महिमा सांगत आहात, तर तो सविस्तर सांगा."
Ovi 36: श्रीगुरु निरोपिती भक्तासी । येथील महिमा पुससी । सांगेन ऐक विस्तारेंसीं । स्कंदपुराणीं असे कथा ॥ ३६ ॥
Transliteration: Śrīgūru nirōpitī bhaktāsī | Yēthīla mahimā pusasī | Sāṅgēna aika vistārēnsīṁ | Skandapurāṇīṁ asē kathā || 36 ||
Meaning: Shri Guru told the devotee, "I will narrate the glory of this place as it is described in the Skanda Purana."
अर्थ: श्रीगुरूंनी सांगितले, "या पर्वताचा महिमा स्कंदपुराणात वर्णिला आहे, तो मी तुला सांगतो."
Ovi 37: माघवद्य चतुर्दशी । अपार महिमा श्रीपर्वतासी । सांगेन ऐक तत्परेसीं । श्रीगुरु म्हणती तंतिकातें ॥ ३७ ॥
Transliteration: Māghavadya caturdaśī | Apāra mahimā śrīparvatāsī | Sāṅgēna aika tatparēsīṁ | Śrīgūru mhaṇatī tantikātēṁ || 37 ||
Meaning: "On the Mahashivaratri day, the glory of Shriparvat is immense. Listen carefully," said Shri Guru to Tantuk.
अर्थ: "महाशिवरात्रीला श्रीशैल पर्वताचे महत्त्व फार मोठे आहे. ती कथा लक्षपूर्वक ऐक."
Ovi 38: पूर्वी ख्यात किरातदेशीं । ‘विमर्षण’ राजा परियेसीं । शूर असे पराक्रमेंसीं । समस्त शत्रु जिंकिले तेणें ॥ ३८ ॥
Transliteration: Pūrvī khyāta kirātadēśīṁ | ‘Vimarṣaṇa’ rājā pariyēsīṁ | Śūra asē parākramēnsīṁ | Samasta śatru jiṅkilē tēṇē || 38 ||
Meaning: Long ago in the land of Kirat, there was a famous king named Vimarshana. He was brave and powerful and had conquered all his enemies.
अर्थ: प्राचीन काळी किरात देशात 'विमर्षण' नावाचा एक शूर आणि पराक्रमी राजा होऊन गेला.
Ovi 39: आणिक एक कुबुद्धि असे । पारधी करी बहुवसें । बलाढ्य स्थूळ बहु असे । चंचळ सकळ-स्त्रियारत ॥ ३९ ॥
Transliteration: Āṇika ēka kubuddhi asē | Pāradhī karī bahuvasē | Balāḍhya sthūḷa bahu asē | Cañcaḷa sakāḷa-striyārata || 39 ||
Meaning: He also had a wicked mind; he hunted a lot, was very strong and stout, but was restless and addicted to women.
अर्थ: तो राजा शूर होता, पण त्याची बुद्धी कुविचारी होती. तो शिकार करायचा आणि विलासी होता.
Ovi 40: सर्वमांस भक्षण करी । ग्राह्य अग्राह्य न विचारी । ऐसा वर्ते दुराचारी । ईश्वर पूजी भक्तिभावें ॥ ४० ॥
Transliteration: Sarvamāṁsa bhakṣaṇa karī | Grāhya agrāhya na vicārī | Aisā vartē durācārī | Īśvara pūjī bhaktibhāvēṁ || 40 ||
Meaning: He ate all kinds of meat without discrimination. Despite such wicked conduct, he worshipped God with great devotion.
अर्थ: तो मांसाहार करायचा आणि दुराचारी होता, तरीही तो देवाची पूजा मात्र मोठ्या भक्तीने करायचा.
Ovi 41: नित्य पूजा करी अपार । शिवरात्रि आलिया हर्षनिर्भर । गीत नृत्य वाद्य परिकर । भक्तिपूर्वक करी पूजा ॥ ४१ ॥
Transliteration: Nitya pūjā karī apāra | Śivarātri āliyā harṣanirbhara | Gīta nr̥tya vādya parikara | Bhaktipūrvaka karī pūjā || 41 ||
Meaning: He performed immense daily worship. On Shivaratri, he would worship with songs, dances, and musical instruments.
अर्थ: तो रोज पूजा करायचा आणि शिवरात्रीला तर वाद्यांच्या गजरात देवाची सेवा करायचा.
Ovi 42: आचार तरी बरवा नसे । शिवपूजा करी बहुवसें । पत्नी त्यासी एक असे । सुलक्षण नाम ‘कुमुद्वती’ ॥ ४२ ॥
Transliteration: Ācāra tarī baravā nasē | Śivapūjā karī bahuvasē | Patnī tyāsī ēka asē | Sulakṣaṇa nāma ‘Kumudvatī’ || 42 ||
Meaning: Though his character was not good, he was devoted to Shiva's worship. He had a virtuous wife named Kumudvati.
अर्थ: त्याचे वागणे जरी शुद्ध नव्हते, तरी तो शिवपूजेत मग्न असायचा. त्याची पत्नी 'कुमुद्वती' ही अत्यंत गुणी होती.
Ovi 43: सुशील सुगुण पतिव्रता । मनीं करी बहुत चिंता । पुरुष आपुला परद्वाररता । ईश्वरभक्ति करीतसे ॥ ४३ ॥
Transliteration: Suśīla suguṇa pativratā | Manīṁ karī bahuta cintā | Puruṣa āpulā paradvāraratā | Īśvarabhakti karītasē || 43 ||
Meaning: Being a virtuous and devoted wife, she was worried. She wondered how her husband could be sinful yet so devoted to God.
अर्थ: ती साध्वी विचार करायची की, "माझा पती एकीकडे दुराचारी आहे आणि दुसरीकडे देवाची भक्तीही करतो, हे कसे?"
Ovi 44: ऐसें क्रमितां एके दिवसीं । पुसों लागली आपुले पुरुषासी । म्हणे प्राणेश्वरा परियेसीं । विनंति एक असे माझी ॥ ४४ ॥
Transliteration: Aisēṁ kramitāṁ ēkē divasīṁ | Pusōṁ lāgalī āpulē puruṣāsī | Mhaṇē prāṇēśvarā pariyēsīṁ | Vinanti ēka asē mājhī || 44 ||
Meaning: One day, she asked her husband, "O Lord of my life, please listen to one request of mine."
अर्थ: एक दिवस तिने आपल्या पतीला नम्रपणे विचारले, "स्वामी, मला एक शंका आहे."
Ovi 45: क्षमा करावी माझिया बोला । विस्तारोनि सांगावें सकळा । तुम्ही दुराचारी भक्षितां सकळां । परद्वार निरंतर ॥ ४५ ॥
Transliteration: Kṣamā karāvī mājhiyā bōlā | Vistārōni sāṅgāvēṁ sakāḷā | Tumhī durācārī bhakṣitāṁ sakāḷāṁ | Paradvāra nirantara || 45 ||
Meaning: "Forgive my words, but please explain this. You are sinful in your eating and conduct with others..."
अर्थ: "माझे बोलणे रागवू नका, पण तुम्ही एवढे दुराचारी असूनही भक्ती कशी काय करता?"
Ovi 46: तुम्हांला ईश्वरावरी । भक्ति उपजली कवणेपरी । सांगावें स्वामी सविस्तारीं । कोप न करावा प्राणनाथा ॥ ४६ ॥
Transliteration: Tumhāṁlā īśvarāvarī | Bhakti upajalī kavaṇēparī | Sāṅgāvēṁ svāmī savistārīṁ | Kōpa na karāvā prāṇanāthā || 46 ||
Meaning: "...how did devotion for God arise in you? Please tell me in detail without getting angry."
अर्थ: "आपल्या मनात देवाबद्दल प्रेम आणि भक्ती कशी निर्माण झाली, ते सांगा."
Ovi 47: राजा म्हणे स्त्रियेसी । बरवें पुसिलें आम्हांसी । ज्ञान झालें आतां मानसीं । पूर्व जन्म सांगेन माझा ॥ ४७ ॥
Transliteration: Rājā mhaṇē striyēsī | Baravē pusilē āmhānsī | Jñāna jhālēṁ ātāṁ mānasīṁ | Pūrva janma sāṅgēna mājhā || 47 ||
Meaning: The King said to his wife, "You have asked a good question. I have now gained knowledge of my previous life, and I will tell it to you."
अर्थ: राजा म्हणाला, "तू चांगले विचारलेस. मला आता माझ्या पूर्वजन्माचे ज्ञान झाले आहे, ते मी तुला सांगतो."
Ovi 48: पूर्वीं पंपानगरीं आपण । श्वानयोनीं जन्मोन जाण । होतों तेथें काळ क्रमोन । शिवरात्रि आली एके दिवसीं ॥ ४८ ॥
Transliteration: Pūrvīṁ pampānagarīṁ āpaṇa | Śvānayōnīṁ janmōna jāṇa | Hōtōṁ tēthēṁ kāḷa kramōna | Śivarātri ālī ēkē divasīṁ || 48 ||
Meaning: "In a previous life, I was born as a dog in the city of Pampa. One day, Mahashivaratri arrived there."
अर्थ: "मागील जन्मी मी पंपा नगरीत एक 'कुत्रा' होतो. तिथे एक दिवस महाशिवरात्र आली."
Ovi 49: त्या नगरीं होतें एक शिवालय । समस्त लोक आले पूजावया । आपणही गेलों हिंडावया । भक्षावया कांहीं मिळेल म्हणोनि ॥ ४९ ॥
Transliteration: Tyā nagarīṁ hōtēṁ ēka śivālaya | Samasta lōka ālē pūjāvayā | Āpaṇa-hī gēlōṁ hiṇḍāvayā | Bhakṣāvayā kāṁhī miḷēla mhaṇōni || 49 ||
Meaning: "There was a Shiva temple in that city. Many people came to worship. I also went there, wandering in hope of finding something to eat."
अर्थ: "त्या शहरातील शिवमंदिरात लोक पूजेला आले होते. मी तिथे खाण्यासाठी काही मिळेल या आशेने गेलो होतो."
Ovi 50: उत्साहें लोक पूजा करिती । नाना वाजंतरें वाजतीं । गर्भगृहीं प्रदक्षिणा करिती । धरुनि आरति सकळिक ॥ ५० ॥
Transliteration: Utsāhēṁ lōka pūjā karitī | Nānā vājantarē vājatīṁ | Garbhagr̥hīṁ pradakṣiṇā karitī | Dharuni ārati sakāḷika || 50 ||
Meaning: "People were worshipping with enthusiasm, various instruments were playing, and they were circumambulating the sanctum sanctorum with lights (Aarti)."
अर्थ: "लोक आनंदाने पूजा आणि आरती करत मंदिराला प्रदक्षिणा घालत होते."
Ovi 51: आपण गेलों द्वारांत । विनोदें पाहूं म्हणत । मज देखोनि आले धांवत । काष्ठ पाषाण घेवोनियां ॥ ५१ ॥
Transliteration: Āpaṇa gēlōṁ dvārānt | Vinōdēṁ pāhūṁ mhaṇata | Maja dēkhōni ālē dhāṁvata | Kāṣṭha pāṣāṇa ghēvōniyā || 51 ||
Meaning: "I went to the entrance just to see. Upon seeing me, people came running with sticks and stones."
अर्थ: "मी मंदिराच्या दारात उभा होतो, तेव्हा लोक मला हाकलण्यासाठी दगड आणि काठ्या घेऊन धावून आले."
Ovi 52: आपण पौळीमध्ये होतों पळत । द्वार घातलें मारूं म्हणत । धरा धरा मारा म्हणोनि बोलत । मारुं लागले पाषाणीं ॥ ५२ ॥
Transliteration: Āpaṇa pauḷīmadhyē hōtōṁ paḷata | Dvāra ghātalē mārūṁ mhaṇata | Dharā dharā mārā mhaṇōni bōlata | Māruṁ lāgalē pāṣāṇīṁ || 52 ||
Meaning: "I started running in the courtyard. They closed the gates to kill me, shouting 'Catch him! Kill him!' and pelted me with stones."
अर्थ: "मी मंदिराच्या आवारात पळत होतो, लोक मला मारण्यासाठी दगड मारू लागले."
Ovi 53: वाट नाहीं बाहेर जावयासी । अभिलाष असे जीवासी । पळतसें देवालयभीतरेसी । मार्ग नाहीं कोठें देखा ॥ ५३ ॥
Transliteration: Vāṭa nāhīṁ bāhēra jāvayāsī | Abhilāṣa asē jīvāsī | Paḷatasēṁ dēvālayabhītarēsī | Mārga nāhīṁ kōṭhē dēkhā || 53 ||
Meaning: "There was no way out. Desperate to save my life, I kept running inside the temple; there was no escape."
अर्थ: "बाहेर जायला रस्ता मिळत नव्हता, जीव वाचवण्यासाठी मी मंदिराच्या आत पळत होतो."
Ovi 54: बाहेर जाईन म्हणत । द्वाराकडे मागुती येत । सवेंचि लोक पाठीं लागत । सव्य प्रदक्षिणा पळतसें ॥ ५४ ॥
Transliteration: Bāhēra jāīna mhaṇata | Dvārākaḍē māgutī yēta | Savēñci lōka pāṭhīṁ lāgata | Savya pradakṣiṇā paḷatasēṁ || 54 ||
Meaning: "Thinking I would get out, I would head for the gate, but the people followed me, and thus I kept running in clockwise circumambulations."
अर्थ: "मी बाहेर जाण्यासाठी दाराकडे येई, पण लोक पाठी लागल्यामुळे नकळत मंदिराला प्रदक्षिणा घडायची."
Ovi 55: लपावया ठाव नाहीं देखा । वेष्टिलों पौळीं दुर्गासरिखा । पाठी लागले सकळिका । पुन्हा पौळींत पळे तैसाचि ॥ ५५ ॥
Transliteration: Lapāvayā ṭhāva nāhīṁ dēkhā | Vēṣṭilōṁ pauḷīṁ durgāsarikhā | Pāṭhī lāgalē sakāḷikā | Punhā pauḷīnt paḷē taisāci || 55 ||
Meaning: "There was no place to hide; the courtyard was like a fort where I was trapped. Everyone was behind me, and I kept running in the courtyard."
अर्थ: "लपायला जागा नव्हती, लोकांनी वेढले होते, त्यामुळे मी मंदिराच्या भोवती पळत राहिलो."
Ovi 56: उच्छिष्ट कांहीं मिळेल म्हणोनि । देउळांत गेलों भामिनी । काकुळती बहु मनीं । प्राण वांचेल म्हणोनियां ॥ ५६ ॥
Transliteration: Ucchiṣṭa kāṁhī miḷēla mhaṇōni | Dēuḷānt gēlōṁ bhāminī | Kākuḷatī bahu manīṁ | Prāṇa vāñcēla mhaṇōniyā || 56 ||
Meaning: "Hoping to find some food remains, I entered the temple, O lady, in great distress just to save my life."
अर्थ: "हे प्रिये, मंदिरात काहीतरी उष्टे अन्न खायला मिळेल या आशेने मी आत गेलो होतो, पण जीव वाचवण्यासाठी माझी मोठी केविलवाणी अवस्था झाली."
Ovi 57: ऐसा तीन वेळां पळालों । मारतील म्हणोनि बहु भ्यालों । मग अंतरगृहीं निघालों । पूजा देखिली तेथ शिवाची ॥ ५७ ॥
Transliteration: Aisā tīna vēḷāṁ paḷālōṁ | Māratīla mhaṇōni bahu bhyālōṁ | Maga antaragr̥hīṁ nighālōṁ | Pūjā dēkhilī tētha śivācī || 57 ||
Meaning: "I ran like this three times. Fearful of being killed, I entered the inner chamber and saw the worship of Shiva there."
अर्थ: "अशा प्रकारे मी तीन वेळा पळालो. भीतीने मी गाभाऱ्यात शिरलो, तिथे मला शंकराची पूजा दिसली."
Ovi 58: द्वार धरोनि समस्त लोक । शस्त्रें मारिलें मज ऐक । ओढोनि टाकिती सकळिक । शिवालयाबाहेरी ॥ ५८ ॥
Transliteration: Dvāra dharōni samasta lōka | Śastrēṁ mārilē maja aika | Ōḍhōni ṭākitī sakāḷika | Śivālayābāhērī || 58 ||
Meaning: "The people blocked the door and struck me with weapons. They dragged me and threw me outside the Shiva temple."
अर्थ: "लोकांनी मला तिथेही मारहाण केली आणि ओढत मंदिराच्या बाहेर नेऊन टाकले."
Ovi 59: मज पुण्य घडलें प्रदक्षिणीं । पूजा देखिली नयनीं । तेणें पुण्यें राजा होउनि । उपजलों ऐक प्राणेश्वरी ॥ ५९ ॥
Transliteration: Maja puṇya ghaḍalēṁ pradakṣiṇīṁ | Pūjā dēkhilī nayanīṁ | Tēṇē puṇyēṁ rājā hōuni | Upajalōṁ aika prāṇēśvarī || 59 ||
Meaning: "Because I performed those circumambulations and saw the worship with my own eyes, I was born as a king by that merit, O lady of my life."
अर्थ: "माझ्याकडून मंदिराला प्रदक्षिणा घडल्या आणि शिवाची पूजा दिसली. त्या पुण्यामुळेच मी या जन्मी राजा झालो."
Ovi 60: शिवरात्रि होती ते दिवसीं । न मिळे उच्छिष्ट भुक्तीसी । प्राण त्यजिला उपवासी । तेंही पुण्य मज घडलें ॥ ६० ॥
Transliteration: Śivarātri hōtī tē divasīṁ | Na miḷē ucchiṣṭa bhuktīsī | Prāṇa tyajilā upavāsī | Tēṁhī puṇya maja ghaḍalēṁ || 60 ||
Meaning: "Since it was Shivaratri and I found no food, I died while fasting. That also added to my merit."
अर्थ: "त्या दिवशी महाशिवरात्र होती आणि मी उपाशीपोटीच प्राण सोडले, त्याचेही पुण्य मला लाभले."
Ovi 61: आणिक एक पुण्य घडलें । दीपमाळीस दीपक उजळले । ते म्यां डोळां देखिले । प्राण त्यजिला शिवद्वारीं ॥ ६१ ॥
Transliteration: Āṇika ēka puṇya ghaḍalēṁ | Dīpamāḷīsa dīpaka ujaḷalē | Tē myāṁ ḍōḷāṁ dēkhilē | Prāṇa tyajilā śivadvārīṁ || 61 ||
Meaning: "Another merit was that I saw the lamps being lit on the lamp-pillar. I breathed my last at the gate of Shiva."
अर्थ: "आणखी एक पुण्य घडले, ते म्हणजे दीपमाळेवर उजळलेले दिवे मी मरताना पाहिले. शिवद्वारीच माझा अंत झाला."
Ovi 62: तेणें पुण्यें झालें ज्ञान । ऐक शिवरात्रीचें महिमान । म्हणसी तूं दुराचारी म्हणोनि । त्याचा संदेह सांगेन ॥ ६२ ॥
Transliteration: Tēṇē puṇyēṁ jhālēṁ jñāna | Aika śivarātrīcēṁ mahimāna | Mhaṇasī tū durācārī mhaṇōni | Tyācā sandēha sāṅgēna || 62 ||
Meaning: "By that merit, I have gained this knowledge. Listen to the glory of Shivaratri. As for your doubt about my wicked conduct, I will explain it."
अर्थ: "त्या पुण्यामुळेच मला हे ज्ञान झाले आहे. तू विचारले होतेस की मी दुराचारी असूनही भक्त कसा? तर त्याचे कारण ऐक."
Ovi 63: पूर्वजन्म माझा श्वान । त्याचा स्वभाव सर्वभक्षण । सर्वां ठायीं त्याची वासना । तेचि स्वभाव मज असती ॥ ६३ ॥
Transliteration: Pūrvajanma mājhā śvāna | Tyācā svabhāva sarvabhakṣaṇa | Sarvāṁ ṭhāyīṁ tyācī vāsanā | Tēci svabhāva maja asatī || 63 ||
Meaning: "My previous birth was as a dog. Its nature is to eat everything and have desires everywhere. Those traits still linger in me."
अर्थ: "माझा पूर्वजन्म कुत्र्याचा होता. काहीही खाणे आणि वासना ठेवणे हा स्वभाव या जन्मीही माझ्याकडे तसाच राहिला आहे."
Ovi 64: ऐसें स्त्रियेसी सांगितलें । पुन्हा प्रश्न तिणें केले । म्हणे स्वामी जें सांगितलें । आपुला जन्म पुरातन ॥ ६४ ॥
Transliteration: Aisēṁ striyēsī sāṅgitalēṁ | Punhā praśna tiṇē kēlē | Mhaṇē svāmī jēṁ sāṅgitalēṁ | Āpulā janma purātana || 64 ||
Meaning: After the king told his story, she asked again, "O Lord, you have told your previous birth..."
अर्थ: राजाने आपली कथा सांगितल्यावर राणीने पुन्हा विचारले, "स्वामी, आपण आपला पूर्वजन्म सांगितलात..."
Ovi 65: तुम्ही असा सर्वज्ञानी । माझा जन्म सांगा विस्तारुनि । म्हणोनि लागतसे चरणीं । कृपा करीं गा प्राणेश्वरा ॥ ६५ ॥
Transliteration: Tumhī asā sarvajñānī | Mājhā janma sāṅgā vistāruni | Mhaṇōni lāgatasē caraṇīṁ | Kr̥pā karīṁ gā prāṇēśvarā || 65 ||
Meaning: "...You are all-knowing, please tell me about my birth in detail," she said, touching his feet.
अर्थ: "...आपण सर्वज्ञ आहात, तर कृपा करून माझा पूर्वजन्म सांगा," असे म्हणून ती चरणी लागली.
Ovi 66: ऐक वपुषे ज्ञान सती । तुझा पूर्व जन्म कपोती । करीत होतीस उदरपूर्ती । एके दिवसीं अवधारीं ॥ ६६ ॥
Transliteration: Aika vapuṣē jñāna satī | Tujhā pūrva janma kapōtī | Karīta hōtīs udarapūrtī | Ēkē divasīṁ avadhārīṁ || 66 ||
Meaning: "Listen, O virtuous one. In your previous birth, you were a female dove (Kapoti). Listen to what happened one day while you were seeking food."
अर्थ: राजा म्हणाला, "हे सती, तू पूर्वजन्मी एक 'कपोती' होतीस आणि एके दिवशी अन्नाच्या शोधात होतीस."
Ovi 67: पडिला होता मांसगोळा । तो तुवां चोंचीनें धरिला कवळा । उडत होतीस आकाशमंडळा । तें दुरुनि देखिलें घारीनें ॥ ६७ ॥
Transliteration: Paḍilā hōtā māṁsagōḷā | Tō tuvāṁ cōñcīnēṁ dharilā kavaḷā | Uḍata hōtīs ākāśamaṇḍāḷā | Tēṁ duruni dēkhilēṁ ghārīnēṁ || 67 ||
Meaning: "A piece of meat was lying there; you picked it up in your beak and flew into the sky. A kite (ghaar) saw this from afar."
अर्थ: "तुला एक मांसाचा गोळा सापडला, तो तू चोचीत धरून आकाशात उडालीस. ते एका घारीने दुरून पाहिले."
Ovi 68: कवळ घेईन म्हणोनि । घार आली धांवोनि । तूं गेलीस वो पळोनि । महारण्य क्रमीत ऐका ॥ ६८ ॥
Transliteration: Kavaḷa ghēīna mhaṇōni | Ghāra ālī dhāṁvōni | Tū gēlīs vō paḷōni | Mahāraṇya kramīta aikā || 68 ||
Meaning: "To take that meat, the kite came chasing you. You fled, crossing a great forest."
अर्थ: "तो मांसगोळा हिसकावून घेण्यासाठी घार तुझ्यावर धावून आली. तू घनघोर अरण्यात पळत सुटलीस."
Ovi 69: पाठीं लागली ते घारी । मागें पुढें न विचारी । तूं पळालीस ते अवसरीं । श्रीपर्वत-गिरीवरी ॥ ६९ ॥
Transliteration: Pāṭhīṁ lāgalī tē ghārī | Māgēṁ puḍhēṁ na vicārī | Tū paḷālīs tē avasarīṁ | Śrīparvata-girīvarī || 69 ||
Meaning: "The kite was right behind you. Without looking back, you flew in haste onto the Shriparvat mountain."
अर्थ: "घार तुझ्या मागे लागली होती. पळता पळता तू श्रीशैल पर्वतावर पोहोचलीस."
Ovi 70: सवेंचि आली ते घारी । तूं गेलीस शिवालय-शिखरी । भोंवों लागलीस प्रदक्षिणापरी । श्रम जाहले तुज बहुत ॥ ७० ॥
Transliteration: Savēñci ālī tē ghārī | Tū gēlīs śivālaya-śikharī | Bhōṁvōṁ lāgalīs pradakṣiṇāparī | Śrama jāhalē tuja bahuta || 70 ||
Meaning: "The kite followed you there too. You went to the spire of the Shiva temple and began to circle around it, which acted as circumambulations. You were very exhausted."
अर्थ: "घार तिथेही आली, तेव्हा तू मंदिराच्या शिखराभोवती घिरट्या घालू लागलीस. ती एक प्रकारे मंदिराला प्रदक्षिणाच झाली."
Ovi 71: दुरोनि आलीस धांवत । प्राण होता कंठगत । श्रमोनि शिखरीं तूं बैसत । घारीं येऊनि मारिलें चोंचीं ॥ ७१ ॥
Transliteration: Durōni ālīsa dhāṁvata | Prāṇa hōtā kaṇṭhagata | Śramōni śikharīṁ tū baisata | Ghārīṁ yēūni mārilē cōñcīṁ || 71 ||
Meaning: "You came flying from afar, exhausted and breathless. When you sat on the temple spire to rest, the kite arrived and struck you with its beak."
अर्थ: "तू खूप लांबून उडत आली होतीस, तुझे प्राण कंठाशी आले होते. तू मंदिराच्या शिखरावर विसाव्यासाठी बसली असता घारीने तुझ्यावर चोचीतून वार केला."
Ovi 72: घेऊनि गेली मांस-कवळें । तुझें देह पंचत्व पावलें । प्रदक्षिणा-पुण्य फळलें । झालीस तुवां राजपत्नी ॥ ७२ ॥
Transliteration: Ghēūni gēlī māṁsa-kavaḷēṁ | Tujhēṁ dēha pañcatva pāvalē | Pradakṣiṇā-puṇya phaḷalē | Jhālīsa tuvāṁ rājapatnī || 72 ||
Meaning: "The kite took the piece of meat, and your body perished. However, the merit of the circumambulations you performed around the temple bore fruit, and you became a queen in this birth."
अर्थ: "घार मांसाचा तुकडा घेऊन गेली आणि तू तिथेच प्राण सोडले. पण मंदिराला प्रदक्षिणा घडल्यामुळे तू या जन्मी राजपत्नी झालीस."
Ovi 73: इतुकिया अवसरीं । पुनः पतीस प्रश्न करी । आतां तुमच्या निरोपावरी । ईश्वरपूजा करीन ॥ ७३ ॥
Transliteration: Itukiyā avasarīṁ | Punaha patīsa praśna karī | Ātāṁ tumacyā nirōpāvarī | Īśvarapūjā karīna || 73 ||
Meaning: Upon hearing this, the queen asked her husband again, "Now, according to your guidance, I shall worship God with all my heart."
अर्थ: हे ऐकून राणीने पतीला पुन्हा प्रश्न केला, "आता मी आपल्या सांगण्याप्रमाणे मनोभावे ईश्वरपूजा करेन."
Ovi 74: पुढें मज काय होईल । तुम्हीं कवण स्थानीं असाल । तें विस्तारावें प्राणेश्वरा निर्मळ । आत्मपति राजेंद्रा ॥ ७४ ॥
Transliteration: Puḍhēṁ maja kāya hōīla | Tumhīṁ kavaṇa sthānīṁ asāla | Tēṁ vistārāvēṁ prāṇēśvarā nirmaḷa | Ātmapati rājēndrā || 74 ||
Meaning: "But what will happen to me in the future? Where will you be located? Please explain this in detail, O pure Lord of my life."
अर्थ: "परंतु पुढच्या जन्मात आमची स्थिती काय असेल? आपण कोठे असाल? ते मला विस्ताराने सांगा."
Ovi 75: राजा सांगे सतीसी । पुढील जन्म कन पुससी । आपण राजा सिंधुदेशीं । जन्म पावेन अवधारीं ॥ ७५ ॥
Transliteration: Rājā sāṅgē satīsī | Puḍhīla janma kana pusasī | Āpaṇa rājā sindhudēśīṁ | Janma pāvēna avadhārīṁ || 75 ||
Meaning: The King said to the virtuous one, "As for our next birth, listen—I shall be born as the King of the Sindhu kingdom."
अर्थ: राजा म्हणाला, "पुढच्या जन्मी मी सिंधु देशाचा राजा म्हणून जन्म घेईन."
Ovi 76: माझी भार्या तूंचि होसी । जन्म पावसी सृंजयदेशीं । तेथतील राजा पवित्रवंशी । त्याची कन्या होसील ॥ ७६ ॥
Transliteration: Mājhī bhāryā tūñci hōsī | Janma pāvasī sr̥ñjayadēśīṁ | Tēthatīla rājā pavitravaṁśī | Tyācī kanyā hōsīla || 76 ||
Meaning: "You will be born in the noble family of the King of Srunjay and will become my wife once again."
अर्थ: "तू सृंजय देशाच्या राजाची कन्या म्हणून जन्म घेशील आणि पुन्हा माझीच पत्नी होशील."
Ovi 77: तीसरा जन्म आपणासी । राजा होईन सौराष्ट्रदेशीं । तूं उपजसी कलिंगराजवंशीं । माझी पत्नी होसील ॥ ७७ ॥
Transliteration: Tīsarā janma āpaṇāsī | Rājā hōīna saurāṣṭradēśīṁ | Tū upajasī kaliṅgarājavaṁśīṁ | Mājhī patnī hōsīla || 77 ||
Meaning: "In our third birth, I will be the King of Saurashtra, and you will be born into the Kalinga royal family and become my wife."
अर्थ: "तिसऱ्या जन्मी मी सौराष्ट्राचा राजा होईन आणि तू कलिंग राजघराण्यात जन्मून माझी पत्नी होशील."
Ovi 78: चवथा जन्म आपणासी । राजा होईन गांधारदेशीं । तूं उपजसी मागध कुळेसी । तैंही माझी प्राणेश्वरी ॥ ७८ ॥
Transliteration: Cavathā janma āpaṇāsī | Rājā hōīna gāndhāradēśīṁ | Tū upajasī māgadha kuḷēsī | Taiṁhī mājhī prāṇēśvarī || 78 ||
Meaning: "In the fourth birth, I will be the King of Gandhara, and you will be a princess of the Magadha lineage; even then, you will be my beloved wife."
अर्थ: "चौथ्या जन्मी मी गांधारचा राजा आणि तू मगध देशाची राजकुमारी होऊन आम्ही विवाह करू."
Ovi 79: पांचवा जन्म आपणासी । राजा होईल अवंतदेशीं । तूं दाशार्हराजकुळीं जन्मसी । माझी भार्या होसील तूं ॥ ७९ ॥
Transliteration: Pāñcavā janma āpaṇāsī | Rājā hōīla avantadēśīṁ | Tū dāśārharājakuḷīṁ janmasī | Mājhī bhāryā hōsīla tū || 79 ||
Meaning: "In the fifth birth, I will be the King of Avanti, and you will be born in the Dasharha clan and be my wife."
अर्थ: "पाचव्या जन्मी मी अवंतीचा राजा होईन आणि तू दाशार्ह कुळात जन्मून माझी पत्नी होशील."
Ovi 80: सहावा जन्म आपणासी । आनर्त नाम राजा परियेसीं । यायातिकन्या तूं होसी । तैंही माझी प्राणेश्वरी ॥ ८० ॥
Transliteration: Sahāvā janma āpaṇāsī | Ānarta nāma rājā pariyēsīṁ | Yāyātikanyā tū hōsī | Taiṁhī mājhī prāṇēśvarī || 80 ||
Meaning: "In the sixth birth, I will be King Anarta, and you will be the daughter of King Yayati; even then, you will be my queen."
अर्थ: "सहाव्या जन्मी मी आनर्त देशाचा राजा होईन आणि तू ययाती राजाची कन्या होऊन माझी पत्नी होशील."
Ovi 81: सातवा जन्म आपणासी । राजा होईन पांडयदेशीं । रुप लावण्य मजसरसीं । नोहे कवण संसारीं ॥ ८१ ॥
Transliteration: Sātavā janma āpaṇāsī | Rājā hōīna pāṇḍayadēśīṁ | Rupa lāvaṇya majasarasīṁ | Nōhē kavaṇa saṁsārīṁ || 81 ||
Meaning: "In the seventh birth, I will be the King of the Pandya kingdom. No one in the world will match my beauty and grace."
अर्थ: "सातव्या जन्मी मी पांड्य देशाचा अत्यंत देखणा आणि पराक्रमी राजा होईन
Ovi 82: ज्ञानी सर्वगुणी होईन । सूर्यकांति ऐसें वदन । जैसा रुपें असे मदन । नाम माझें ‘पद्मवर्ण’ ॥ ८२ ॥
Transliteration: Jñānī sarvaguṇī hōīna | Sūryakānti aisēṁ vadana | Jaisā rupēṁ asē madana | Nāma mājhēṁ ‘Padmavarṇa’ || 82 ||
Meaning: "I will be wise and virtuous, with a face radiant like the sun. I will be as handsome as Kamadeva (Madan), and my name will be 'Padmavarna'."
अर्थ: "मी सर्वगुणी आणि सूर्यतेजस्वी होईन. मदनासारखे माझे रूप असेल आणि माझे नाव 'पद्मवर्ण' असेल."
Ovi 83: तूं जन्मसी वैदर्भकुळीं । रुपसौंदर्यें आगळी । जैसी सुवर्णाची पुतळी । चंद्रासारिखें मुखकमळ ॥ ८३ ॥
Transliteration: Tū janmasī vaidarbhakuḷīṁ | Rupasaundaryēṁ āgaḷī | Jaisī suvarṇācī putaḷī | Candrāsārikhēṁ mukhakamaḷa || 83 ||
Meaning: "You will be born in the Vidarbha lineage, unsurpassed in beauty, like a golden idol with a lotus-like face resembling the moon."
अर्थ: "तू विदर्भ कुळात अत्यंत सुंदर कन्या म्हणून जन्म घेशील. तुझे रूप सुवर्णपुतळीसारखे तेजस्वी असेल."
Ovi 84: ‘वसुमती’ असें नांव पावसी । तुज वरीन स्वयंवरेंसीं । दमयंती नळा जैसी । स्वयंवर होईल तुज मज ॥ ८४ ॥
Transliteration: ‘Vasumatī’ asēṁ nāva pāvasī | Tuja varīna svayaṁvarēnsīṁ | Damayantī naḷā jaisī | Svayaṁvara hōīla tuja maja || 84 ||
Meaning: "Your name will be 'Vasumati'. Just like Nala and Damayanti, there will be a Swayamvara (self-choice marriage ceremony) where I shall marry you."
अर्थ: "तुझे नाव 'वसुमती' असेल. नल-दमयंतीप्रमाणे आपले स्वयंवर होईल आणि मी तुला वरीन."
Ovi 85: राज्य करीन बहुत दिवस । यज्ञ करीन असमसाहस । जिंकीन समस्त देशांस । मंत्रशास्त्र शिकेन बहु ॥ ८५ ॥
Transliteration: Rājya karīna bahuta divasa | Yajña karīna asamasāhasa | Jiṅkīna samasta dēśāns | Mantraśāstra śikēna bahu || 85 ||
Meaning: "I will rule for many days, perform courageous sacrifices (Yajnas), conquer all lands, and master many sacred sciences (Mantras)."
अर्थ: "मी खूप काळ राज्य करेन, अनेक यज्ञ करेन, सर्व देश जिंकेन आणि अनेक शास्त्रे आत्मसात करेन."
Ovi 86: देवद्विजार्चन करीन । नाना अग्रहार दान देईन । ऐशापरी वृद्धाप्य होऊन । राज्यीं स्थापीन पुत्रासी ॥ ८६ ॥
Transliteration: Dēvadvijārcana karīna | Nānā agrahāra dāna dēīna | Aiśāparī vr̥ddhāpya hōūna | Rājyīṁ sthāpīna putrāsī || 86 ||
Meaning: "I will worship God and serve the learned. I will donate lands (Agrahars), and in old age, I will install my son on the throne."
अर्थ: "मी देव-ब्राह्मणांची सेवा करेन, दानधर्म करेन आणि म्हातारपणी पुत्राला राज्यावर बसवीन."
Ovi 87: आपण चवथा आश्रम घेईन । अगस्त्यऋषीपाशीं जाईन । ब्रह्मज्ञानोपदेश शिकेन । अंतकाळ होय तंव ॥ ८७ ॥
Transliteration: Āpaṇa cavathā āśrama ghēīna | Agastyar̥ṣīpāśīṁ jāīna | Brahmañānōpadēśa śikēna | Antakāḷa hōya taṁva || 87 ||
Meaning: "I will then take Sanyasa (the fourth stage of life) and go to Sage Agastya to learn the teachings of Brahman until my final moments."
अर्थ: "त्यानंतर मी संन्यास घेऊन अगस्त्य ऋषींकडे जाईन आणि ब्रह्मज्ञानाचा उपदेश घेईन."
Ovi 88: देहावसान होतां । तुज घेईन सांगाता । दिव्य विमानीं बैसोनि तत्त्वता । स्वर्गाप्रती जाऊं बळें ॥ ८८ ॥
Transliteration: Dēhāvasāna hōtāṁ | Tuja ghēīna sāṅgātā | Divya vimānīṁ baisōni tattvatā | Svargāpratī jāūṁ baḷēṁ || 88 ||
Meaning: "Upon leaving the body, I will take you with me, and we shall ascend to heaven in a divine chariot."
अर्थ: "मृत्यूनंतर मी तुला सोबत घेऊन दिव्य विमानाने स्वर्गाला जाईन."
Ovi 89: ईश्वरपूजेची महिमा । शिवरात्रिव्रत श्रीशैल्य अनुपम्या । म्हणोनि राजा स्त्री घेऊनि संगमा । यात्रा करी शिवरात्री ॥ ८९ ॥
Transliteration: Īśvarapūjēcī mahimā | Śivarātrivrata śrīśailya anupamyā | Mhaṇōni rājā strī ghēūni saṅgamā | Yātrā karī śivarātrī || 89 ||
Meaning: Realizing the incomparable glory of worshipping God and the vow of Mahashivaratri at Shri Shailam, the King performed the pilgrimage at the Sangam with his wife.
अर्थ: ईश्वरपूजा आणि शिवरात्रीचे महत्त्व जाणून राजा आपल्या पत्नीसह संगमावर जाऊन शिवरात्रीची यात्रा करू लागला.
Ovi 90: श्रीगुरु म्हणती तंतिकासी । शिवरात्री-श्रीपर्वत-महिमा ऐसी । ऐक तो श्वान परियेसीं । सप्तजन्मीं राजा झाला ॥ ९० ॥
Transliteration: Śrīgūru mhaṇatī tantikāsī | Śivarātri-śrīparvata-mahimā aisī | Aika tō śvāna pariyēsīṁ | Saptajanmīṁ rājā jhālā || 90 ||
Meaning: Shri Guru said to Tantuk, "Such is the glory of Mahashivaratri and Shri Shailam. Because of it, that dog was born as a king for seven consecutive births."
अर्थ: श्रीगुरु तंतुकाला म्हणाले, "बघ, त्या कुत्र्याने शिवरात्रीला केलेल्या प्रदक्षिणेमुळे तो सात जन्म राजा झाला."
Ovi 91: अंतीं पावला स्वर्गलोक । पर्वतमहिमा ऐसा ऐक । तुज जाहलें गुरुमुख । ईश्वरपूजा करीं बरवी ॥ ९१ ॥
Transliteration: Antīṁ pāvalā svargalōka | Parvatamahimā aisā aika | Tuja jāhalēṁ gurumukha | Īśvarapūjā karīṁ baravī || 91 ||
Meaning: "In the end, he attained heaven. Such is the glory of the mountain. Now that you have heard this from the Guru's mouth, perform your worship well."
अर्थ: "शेवटी त्याला स्वर्ग मिळाला. असा हा श्रीशैल पर्वताचा महिमा आहे. तुला हे आता समजले आहे, तर तू चांगली भक्ती कर."
Ovi 92: ग्रामीं असे कल्लेश्वर । गाणगाग्रामीं भीमातीर । पूजा करीं गा निरंतर । मल्लिकार्जुनसमान ॥ ९२ ॥
Transliteration: Grāmīṁ asē kallēśvara | Gāṇagāgrāmīṁ bhīmātīra | Pūjā karīṁ gā nirantara | Mallikārjunasamāna || 92 ||
Meaning: "There is Lord Kalleshwar in Ganagapur on the banks of the Bhima. Worship Him constantly as you would worship Lord Mallikarjuna."
अर्थ: "गाणगापुरात भीमा तीरावर जे 'कल्लेश्वर' आहेत, त्यांची तू मल्लिकार्जुनाप्रमाणेच नित्य पूजा कर."
Ovi 93: संगमेश्वर संगमासी । पूजा करीं अहर्निशीं । मल्लिकार्जुन तोचि परियेसीं । न धरीं संदेह मनांत ॥ ९३ ॥
Transliteration: Saṅgamēśvara saṅgamāsī | Pūjā karīṁ aharniśī | Mallikārjuna tōci pariyēsīṁ | Na dharīṁ sandēha manānt || 93 ||
Meaning: "Worship Sangameshwar at the confluence day and night. Know that He is the same as Mallikarjuna; have no doubt in your mind."
अर्थ: "संगमावरील संगमेश्वराची भक्ती कर. तो आणि मल्लिकार्जुन एकच आहेत, मनात संशय ठेवू नकोस."
Ovi 94: तंतिक म्हणे स्वामियासी । स्वामी तूं मज चाळविसी । पूजेसि गेलों मल्लिकार्जुनासी । लिंगस्थानीं तुज देखिलें ॥ ९४ ॥
Transliteration: Tantika mhaṇē svāmiyāsī | Svāmī tū maja cāḷavisī | Pūjēsi gēlōṁ mallikārjunāsī | Liṅgasthānīṁ tuja dēkhilēṁ || 94 ||
Meaning: Tantuk said to the Lord, "O Master, You are teasing me! When I went to worship Mallikarjuna, I saw You within the Lingam."
अर्थ: तंतुक म्हणाला, "स्वामी, आपण मला का फसवता? मी प्रत्यक्ष मल्लिकार्जुनाच्या लिंगात आपलेच रूप पाहिले आहे!"
Ovi 95: सर्वां ठायीं तूंचि एक । झाला अससी व्यापक । कल्लेश्वर संगमनायक । एकेक सांगसी आम्हांपुढें ॥ ९५ ॥
Transliteration: Sarvāṁ ṭhāyīṁ tūñci ēka | Jhālā asasī vyāpaka | Kallēśvara saṅgamanāyaka | Ēkēka sāṅgasī āmhāṁpuḍhēṁ || 95 ||
Meaning: "You alone are pervasive everywhere. Whether it is Kalleshwar or the Lord of the Sangam, You are telling me about them as separate forms, but they are all You."
अर्थ: "आपणच सर्वव्यापी आहात. कल्लेश्वर असो की संगमेश्वर, ते सर्व आपलीच रूपे आहेत."
Ovi 96: ऐकोनि श्रीगुरु हांसती । ये रे पादुका धरीं म्हणती । नयन त्याचे झांकिती । संगमा आले तात्काळीं ॥ ९६ ॥
Transliteration: Aikōni śrīgūru hānsatī | Yē rē pādukā dharīṁ mhaṇatī | Nayana tyācē jhāṅkitī | Saṅgamā ālē tātkāḷīṁ || 96 ||
Meaning: Hearing this, Shri Guru laughed. "Come, hold the sandals," He said. He closed Tantuk's eyes and they instantly returned to the Sangam.
अर्थ: हे ऐकून श्रीगुरु हसले. "ये, पादुका धर," असे सांगून त्यांनी तंतुकाचे डोळे मिटले आणि ते क्षणार्धात संगमावर परतले.
Ovi 97: इतुकिया अवसरीं । मागें गाणगापुरीं । श्रीगुरुसी पाहती गंगातीरीं । कोठें गेले म्हणोनियां ॥ ९७ ॥
Transliteration: Itukiyā avasarīṁ | Māgēṁ gāṇagāpurīṁ | Śrīgūrusī pāhatī gaṅgātīrīṁ | Kōṭhē gēlē mhaṇōniyā || 97 ||
Meaning: Meanwhile, back in Ganagapur, the devotees were searching for Shri Guru on the riverbank, wondering where He had gone.
अर्थ: इकडे गाणगापुरात भक्तमंडळी श्रीगुरूंना शोधत होती की ते अचानक कोठे गेले?
Ovi 98: एक म्हणती संगमीं होता । एक म्हणती आम्हीं आलों आतां । कोठें गेले पहा म्हणतां । चुकर होती भक्तजन ॥ ९८ ॥
Transliteration: Ēka mhaṇatī saṅgamīṁ hōtā | Ēka mhaṇatī āmhīṁ ālōṁ ātā | Kōṭhē gēlē pahā mhaṇatā | Cukara hōtī bhaktajana || 98 ||
Meaning: Some said He was at the Sangam; others said they had just come from there but didn't see Him. The devotees were confused.
अर्थ: लोक चर्चा करू लागले. कोणी म्हणे ते संगमावर होते, तर कोणी म्हणे आम्ही आताच तिथून आलो पण ते दिसले नाहीत.
Ovi 99: श्रीगुरु आले संगमासी । तंतिकास पाठविती मठासी । बोलावावया शिष्यांसी । आपण राहिले संगमांत ॥ ९९ ॥
Transliteration: Śrīgūru ālē saṅgamāsī | Tantikāsa pāṭhavitī maṭhāsī | Bōlāvāvayā śiṣyānsī | Āpaṇa rāhilē saṅgamānt || 99 ||
Meaning: Shri Guru appeared at the Sangam and sent Tantuk to the monastery to call the other disciples, while He remained at the Sangam.
अर्थ: श्रीगुरु संगमावर आले. त्यांनी तंतुकाला मठात पाठवले जेणेकरून तो इतर शिष्यांना संगमावर घेऊन येईल.
Ovi 100: तंतिक आला गांवांत । लोक समस्त हांसत । क्षौर कां रे केलें म्हणत । तंतिक म्हणत श्रीपर्वता गेलों होतों ॥ १०० ॥
Transliteration: Tantika ālā gāṁvānt | Lōka samasta hānsat | Kṣaura kāṁ rē kēlēṁ mhaṇat | Tantika mhaṇat śrīparvatā gēlōṁ hōtōṁ || 100 ||
Meaning: Tantuk arrived in the village. People laughed and asked, "Why have you shaved your head?" He replied, "I had gone to Shriparvat."
अर्थ: तंतुक गावात आला तेव्हा लोक त्याला हसले आणि विचारले, "अरे, तू डोके का मुंडवले आहेस?" तो म्हणाला, "मी श्रीशैल पर्वताला गेलो होतो."
Ovi 101: दवणा प्रसाद विभूति । नानापरींचे हार दाखविती । लोक ऐसा विस्मय करिती । म्हणती दोनप्रहरीं घरीं होता ॥ १०१ ॥
Transliteration: Davaṇā prasāda vibhūti | Nānāparīñcē hāra dākhavitī | Lōka aisā vismaya karitī | Mhaṇatī dōnapraharīṁ gharī hōtā || 101 ||
Meaning: He showed them the sacred Davana (fragrant leaf), Prasad, and ash (Vibhuti). People were amazed, as they had seen him at home just at noon.
अर्थ: त्याने तिथला प्रसाद, विभूती आणि हार दाखवले. लोक चकित झाले, कारण दुपारीच तर तो गावात होता!
Ovi 102: एक म्हणती सत्य मिथ्या । त्यासी म्हणती सांग रे सत्या । तंतिक म्हणत सवें गुरुनाथा । गेलों होतों वायुवेगें ॥ १०२ ॥
Transliteration: Ēka mhaṇatī satya mithyā | Tyāsī mhaṇatī sāṅga rē satyā | Tantika mhaṇat savēṁ gurunāthā | Gēlōṁ hōtōṁ vāyuvēgēṁ || 102 ||
Meaning: Some doubted, while others asked him to tell the truth. Tantuk said, "I went with the Guru Lord at the speed of the wind."
अर्थ: तंतुक म्हणाला, "मी श्रीगुरूंसोबत वायुवेगाने तिथे जाऊन आलो आहे."
Ovi 103: श्रीगुरु आले संगमासी । मज पाठविलें मठासी । बोलाविलें शिष्यांसी । राहूं पाहती आजि संगमीं ॥ १०३ ॥
Transliteration: Śrīgūru ālē saṅgamāsī | Maja pāṭhavilēṁ maṭhāsī | Bōlāvilēṁ śiṣyānsī | Rāhūṁ pāhatī āji saṅgamīṁ || 103 ||
Meaning: "Shri Guru has arrived at the Sangam. He sent me to the monastery to call the disciples; He plans to stay at the Sangam today."
अर्थ: "श्रीगुरु आता संगमावर आले आहेत. त्यांनी मला तुम्हाला बोलवण्यासाठी पाठवले आहे."
Ovi 104: एक म्हणती होईल सत्य । मूर्ख म्हणती नव्हे, मिथ्य । तंतिक गेला त्वरित । शिष्यवर्गांसी जाणविलें ॥ १०४ ॥
Transliteration: Ēka mhaṇatī hōīla satya | Mūrkha mhaṇatī navhē, mithya | Tantika gēlā tvarita | Śiṣyavargānsī jāṇavilē || 104 ||
Meaning: Some believed it might be true; fools said it was a lie. Tantuk quickly went and informed all the disciples.
अर्थ: काही जण त्याला खरे मानू लागले, तर काही खोटे समजू लागले. तंतुकाने सर्व शिष्यांना ही बातमी दिली.
Ovi 105: सांगितला सकळ वृत्तांत । समस्त गेले संगमा त्वरित । पूजा जाहली संगमीं बहुत । सिद्ध म्हणे नामधारकासी ॥ १०५ ॥
Transliteration: Sāṅgitalā sakāḷa vr̥ttānta | Samasta gēlē saṅgamā tvarita | Pūjā jāhalī saṅgamīṁ bahuta | Siddha mhaṇē nāmadhārakāsī || 105 ||
Meaning: He told the whole story. Everyone rushed to the Sangam, and a grand worship took place there. Siddha Muni narrated this to Namdharak.
अर्थ: त्याने सर्व वृत्तांत सांगितला. सर्व भक्त संगमावर गेले आणि तिथे श्रीगुरूंची मोठी पूजा झाली.
Ovi 106: मिथ्या म्हणती जे लोक । त्यांसी होईल कुंभीपाक । पंधरा दिवसीं ऐक । यात्रालोक गांवा आले ॥ १०६ ॥
Transliteration: Mithyā mhaṇatī jē lōka | Tyānsī hōīla kumbhīpāka | Pandharā divasīṁ aika | Yātrālōka gāṁvā ālē || 106 ||
Meaning: Those who call it a lie will suffer in hell. Listen, fifteen days later, the people who went on the pilgrimage returned to the village.
अर्थ: जे लोक याला खोटे मानतात, त्यांना नरकवास होतो. पंधरा दिवसांनंतर यात्रेला गेलेले लोक परत आले.
Ovi 107: मग पुसती तयासी । तेहीं सांगितलें भरंवसीं । आनंद झाला भक्तांसी । म्हणे सरस्वती-गंगाधर ॥ १०७ ॥
Transliteration: Maga pusatī tayāsī | Tēhīṁ sāṅgitalēṁ bharaṁvasīṁ | Ānanda jhālā bhaktānsī | Mhaṇē sarasvatī-gaṅgādhara || 107 ||
Meaning: When asked, they confirmed seeing Tantuk there. All the devotees were filled with joy. Thus says Saraswati Gangadhar.
अर्थ: त्यांनीही तंतुक तिथे दिसल्याचे सांगितले, तेव्हा सर्वांना आनंद झाला. असे सरस्वती गंगाधर म्हणतात.
Ovi 108: सिद्धें सांगितलें नामधारकासी । तें मी सांगतसें परियेसीं । श्रीगुरुमहिमा अपारेंसी । अमृत सेवितों निरंतर ॥ १०८ ॥
Transliteration: Siddhēṁ sāṅgitalēṁ nāmadhārakāsī | Tēṁ mī sāṅgatasēṁ pariyēsīṁ | Śrīgūrumahimā apārēnsī | Amr̥ta sēvitōṁ nirantara || 108 ||
Meaning: Siddha told this to Namdharak, and I am telling it to you. The glory of Shri Guru is infinite; I am constantly drinking this nectar.
अर्थ: सिद्धमुनींनी ही कथा नामधारकाला सांगितली आणि मी ती तुम्हाला सांगत आहे. श्रीगुरूंचा महिमा अपार असून मी हे अमृत अखंड प्राशन करत आहे.
Iti Shrigurucharitraparmakathakalpatarau Shrinrusinhasaraswatyupakhyane Siddhanamadharakasamvade Shri Shetra Shivaratri Mahima Varnana Nama Trichtavrinsho-Adhyayah ||108|| 🙏🙇🏻
Shri Gurudattatreyaarpanmastu॥
Conclusion
The conclusion of Chapter 43 leaves the seeker with a deep sense of wonder regarding the laws of Karma and Grace. The story of King Vimarshana and the dove illustrates that the sanctity of a holy place is so potent that even animals, through accidental circumambulation, can alter their destiny across seven births.
More importantly, the chapter concludes by reinforcing that the Guru is not merely a guide but the Universal Soul (Vishwaroop). When Tantuk sees Shri Guru within the Shivalingam at Shrisailam, it confirms that the external world and the divine Master are one.
Note: This is an English translation and transliteration of the original 16th-century classic by Saraswati Gangadhar, meticulously prepared for global devotees of Lord Dattatreya by Mantra Stotra Jyoti With Marathi Ovi Meaning & EnglishTransliteration & Ovi
⭐ ⭐ ⭐
){kind=link}