Shri Gurucharitra Chapter 48( EnglishTransliteration with Marathi Ovi and meaning )Shudra vara pradhana
 |
| Image From -Google |
Introduction
Chapter 48 of the Shri Guru Charitra presents one of the most practical and heart-stirring examples of devotion in Hindu spiritual literature. It is the story of a humble farmer whose unwavering faith in the word of the Guru (Guru-Vakya) transcends worldly logic and agricultural norms.
In this chapter, we witness Shri Narasimha Saraswati Swami Maharaj testing the conviction of His devotee by asking him to do the unthinkable—destroy his livelihood at the peak of its growth. This narrative is not just a miracle story; it is an exploration of the psychological and spiritual state of 'Sharanagati' (total surrender). By providing the original verses and their profound meanings, this translation invites readers to witness how a simple farmer became a recipient of infinite abundance, teaching us that the Guru's grace often works in ways that the human mind cannot immediately comprehend.
Note: This is an English translation and transliteration of the original 16th-century classic by Saraswati Gangadhar, meticulously prepared for global devotees of Lord Dattatreya by Mantra Stotra Jyoti With Marathi Ovi Meaning & EnglishTransliteration & Ovi
⭐ ⭐ ⭐
Ovi 1: सिद्ध म्हणे नामधारकासी । अपूर्व झालें परियेसीं । गुरुचरित्र विस्तारेंसी । सांगतां संतोष होतसे ॥ १ ॥
Transliteration: Siddha mhaṇē nāmadhārakāsī | Apūrva jhālēṁ pariyēsīṁ | Guru Charitra vistārēnsī | Sāṅgatā santōṣa hōtasē || 1 ||
Meaning: Siddha Muni says to the name bearer, "A very amazing story has happened. I am also taking great pleasure in narrating the Guru's life in detail.”
अर्थ: सिद्धमुनी नामधारकाला म्हणतात, "अत्यंत आश्चर्यकारक कथा घडली आहे. गुरुचरित्र विस्ताराने सांगताना मलाही मोठा आनंद होत आहे."
Ovi 2: गाणगापुरीं असतां गुरु । ख्याति झाली अपरंपारु । भक्त होता एक शूद्रू । तयाची कथा ऐक पां ॥ २ ॥
Transliteration: Gāṇagāpurīṁ asatāṁ guru | Khyāti jhālī aparampāru | Bhakta hōtā ēka śūdrū | Tayācī kathā aika pāṁ || 2 ||
Meaning: While in Gangapur, the fame of Shri Guru had increased immensely. There was a devotee of his from the Shudra caste, listen to this story of him.
अर्थ: गाणगापुरात असताना श्रीगुरूंची कीर्ती अफाट वाढली होती. तिथे त्यांचा एक शूद्र जातीचा भक्त होता, त्याची ही कथा तू ऐक.
Ovi 3: श्रीगुरु नित्य संगमासी । जात असता अनुष्ठानासी । मार्गी तो शूद्र परियेसीं । आपुले शेतीं उभा असे ॥ ३ ॥
Transliteration: Śrīgūru nitya saṅgamāsī | Jāta asatā anuṣṭhānāsī | Mārgīṁ tō śūdra pariyēsīṁ | Āpulē śētīṁ ubhā asē || 3 ||
Meaning: Shri Guru used to go to the Sangam every day for rituals and on the way there was a devotee's farm.
अर्थ: श्रीगुरु रोज अनुष्ठानासाठी संगमावर जात असत आणि वाटेतच त्या भक्ताचे शेत होते.
Ovi 4: श्रीगुरुतें नित्य देखोनि । धावत येऊनि शेतांतूनी । आपण साष्टांगीं नमोनि । पुनरपि जात आपुले स्थाना ॥ ४ ॥
Transliteration: Śrīgūrutēṁ nitya dēkhōni | Dhāvata yēūni śētāntūnī | Āpaṇa sāṣṭāṅgīṁ namōni | Punarapi jāta āpulē sthānā || 4 ||
Meaning: Upon seeing the Guru, he would run from the field, prostrate himself, and return to his work.
अर्थ: श्रीगुरूंना पाहताच तो शेतातून धावत यायचा, साष्टांग नमस्कार करायचा आणि पुन्हा आपल्या कामाला जायचा.
Ovi 5: माध्यान्हकाळीं मठासी येता । पुनरपि चरणीं ठेवी माथा । ऐसे कितीएक दिवस होतां । शूद्राची भक्ति वाढली ॥ ५ ॥
Transliteration: Mādhānhakāḷīṁ maṭhāsī yētā | Punarapi caraṇīṁ ṭhēvī māthā | Aisē kiti-ēka divasa hōtāṁ | Śūdrācī bhakti vāḍhalī || 5 ||
Meaning: He would also greet the Guru when he returned in the afternoon. Doing this for many days strengthened his devotion.
अर्थ: दुपारी श्रीगुरु परत येतानाही तो त्यांना नमस्कार करायचा. असे अनेक दिवस केल्याने त्याची भक्ती अधिकच दृढ झाली.
Ovi 6: श्रीगुरु तयासी न बोलती । नमन केलिया उभे असती । येणें विधीं बहु काळ क्रमिती । आला शूद्र नमस्कारा ॥ ६ ॥
Transliteration: Śrīgūru tayāsī na bōlatī | Namana kēliyā ubhē asatī | Yēṇē vidhīṁ bahu kāḷa kramitī | Ālā śūdra namaskārā || 6 ||
Meaning: At first, Shri Guru would not say anything, he would just stand there. A long time passed like this.
अर्थ: सुरुवातीला श्रीगुरु काहीच बोलत नसत, फक्त उभे राहत असत. असा खूप काळ निघून गेला.
Ovi 7: नमस्कारितां शूद्रासी श्रीगुरु पुसती संतोषीं । कां गा नित्य तूं कष्टतोसी । नमन करिसी येऊनिया ॥ ७ ॥
Transliteration: Namaskāritāṁ śūdrāsī śrīgūru pusatī santōṣīṁ | Kāṁ gā nitya tūṁ kaṣṭatōsī | Namana karisī yēūniyā || 7 ||
Meaning: One day, pleased, the Guru asked him, "Oh, why do you work hard every day and come and pay your respects on the way?"
अर्थ: एके दिवशी प्रसन्न होऊन श्रीगुरूंनी त्याला विचारले, "अरे, तू रोज कशाला कष्ट करतोस आणि वाटेत येऊन नमस्कार करतोस?"
Ovi 8: तुझे मनीं काय वासना । सांग त्वरित आम्हां जाणा । शूद्र म्हणे आवड मना । शेत अधिक पिकावें ॥ ८ ॥
Transliteration: Tujhē manīṁ kāya vāsanā | Sāṅga tvarita āmhāṁ jāṇā | Śūdra mhaṇē āvaḍa manā | Śēta adhika pikāvē || 8 ||
Meaning: "What is your wish?" he said, "Master, I only wish that my fields may be cultivated vigorously."
अर्थ: "तुझ्या मनात काय इच्छा आहे?" तो म्हणाला, "स्वामी, माझे शेत जोमाने पिकावे, एवढीच इच्छा आहे."
Ovi 9: तयासी पुसती गुरुनाथ । काय पेरिलें शेतांत । शूद्र म्हणे यावनाळ बहुत । पीक आलें तुझे धर्मीं ॥ ९ ॥
Transliteration: Tayāsī pusatī gurunātha | Kāya pērilēṁ śētānt | Śūdra mhaṇē yāvanāḷa bahuta | Pīka ālēṁ tujhē dharmīṁ || 9 ||
Meaning: The Guru asked, "What have you sown?" He said, "I have sown Yavanal (sorghum/sorghum) and by your grace the crop has come out very well."
अर्थ: श्रीगुरूंनी विचारले, "काय पेरले आहेस?" तो म्हणाला, "मी यावनाळ (सातू/ज्वारी) पेरले आहे आणि आपल्या कृपेने पीक खूप छान आले आहे."
Ovi 10: नमस्कारितां तुम्हां नित्य । पीक आलें असे अत्यंत । पोटरीं येतील त्वरित । आतां तुझेनि धर्मीं जेवूं ॥ १० ॥
Transliteration: Namaskāritāṁ tumhāṁ nitya | Pīka ālēṁ asē atyanta | Pōṭarīṁ yētīla tvarita | Ātāṁ tujhēni dharmīṁ jēvūṁ || 10 ||
Meaning: "The crop is growing well because of our daily prayers. Now it will be full of grains and we will have enough to eat."
अर्थ: "आपल्याला रोज वंदन केल्यामुळे पीक छान डोलत आहे. आता त्याला दाणे भरतील आणि आम्ही पोटभर जेवू."
Ovi 11: स्वामी यावें शेतापाशीं । पहावें अमृतदृष्टींसी । तूं समस्तां प्रतिपाळिसी । शूद्र म्हणोनि न उपेक्षावें ॥ ११ ॥
Transliteration: Svāmī yāvē śētāpāśīṁ | Pahāvē amr̥tadr̥ṣṭīnsī | Tūṁ samastāṁ pratipāḷisī | Śūdra mhaṇōni na upēkṣāvē || 11 ||
Meaning: "Sir, come to my field once and look at the crops with your nectar-like vision. Even though I am a Shudra, do not neglect me."
अर्थ: "स्वामी, एकदा माझ्या शेतावर येऊन आपल्या अमृतदृष्टीने पिकाकडे पहावे. मी शूद्र असलो तरी माझी उपेक्षा करू नका."
Ovi 12: श्रीगुरु गेले शेतापाशीं । पाहूनि म्हणती त्या शूद्रासी । सांगेन एक ऐकसी । विश्वास होईल बोलाचा ॥ १२ ॥
Transliteration: Śrīgūru gēlē śētāpāśīṁ | Pāhūni mhaṇatī tyā śūdrāsī | Sāṅgēna ēka aikasī | Viśvāsa hōīla bōlācā || 12 ||
Meaning:Shri Guru went to the field and said, "I will tell you a task, do you have complete faith in my word?"
अर्थ: श्रीगुरु शेतावर गेले आणि म्हणाले, "मी तुला एक काम सांगतो, तुझ्या मनात माझ्या शब्दावर पूर्ण विश्वास आहे का?"
Ovi 13: जें सांगेन मी तुजसी । जरी भक्तीनें अंगिकारिसी । तरीच सांगूं परियेसीं । एकभावें त्वां करावें ॥ १३ ॥
Transliteration: Jēṁ sāṅgēna mī tujasī | Jarī bhaktīnēṁ aṅgikārisī | Tarīca sāṅgūṁ pariyēsīṁ | Ēkabhāvēṁ tvāṁ karāvē || 13 ||
Meaning: "I will only tell you if you are going to do it with faith."
अर्थ: "जर तू श्रद्धेने ते पूर्ण करणार असशील, तरच मी तुला ते सांगेन."
Ovi 14: शूद्र विनवी स्वामियासी । गुरुवाक्य कारण आम्हांसी । दुसरा भाव आम्हांसी । नाहीं स्वामी म्हणे तो ॥ १४ ॥
Transliteration: Śūdra vinavī svāmiyāsī | Guruvākya kāraṇa āmhānsī | Dusarā bhāva āmhānsī | Nāhī svāmī mhaṇē tō || 14 ||
Meaning: The Shudra said, "Sir, your word is my proof. I have no other thoughts in my mind."
अर्थ: शूद्र म्हणाला, "स्वामी, आपले वचनच माझे प्रमाण आहे. माझ्या मनात दुसरा कोणताही विचार नाही."
Ovi 15: मग निरोपिती श्रीगुरु तयासी । आम्ही जातों संगमासी । परतोनि येऊं मध्यान्हासी । तंव कापावें सर्व पीक ॥ १५ ॥
Transliteration: Maga nirōpitī śrīgūru tayāsī | Āmhī jātōṁ saṅgamāsī | Paratōni yēūṁ madhyānhāsī | Tanva kāpāvē sarva pīka || 15 ||
Meaning: Sriguru said, "You should cut all these standing crops by the time we go to the Sangama and return in the afternoon."
अर्थ: श्रीगुरु म्हणाले, "आम्ही संगमावर जाऊन दुपारी परत येईपर्यंत तू हे सर्व उभे पीक कापून टाक."
Ovi 16: ऐसें सांगोनि शूद्रासी । श्रीगुरु गेले संगमासी । शूद्र विचारी मानसीं । गुरुवाक्य आपणा कारण ॥ १६ ॥
Transliteration: Aisēṁ sāṅgōni śūdrāsī | Śrīgūru gēlē saṅgamāsī | Śūdra vicārī mānasīṁ | Guruvākya āpaṇā kāraṇa || 16 ||
Meaning: The Guru left and the Shudra decided in his heart that the Guru's command was his best direction.
अर्थ: श्रीगुरु निघून गेले आणि शूद्राने मनोमन ठरवले की गुरूंची आज्ञा हीच आपली सर्वश्रेष्ठ दिशा आहे.
Ovi 17: शीघ्र आला ग्रामांत । अधिकारियासी विनवीत । खंडोनि द्यावें मला शेत । गत संवत्सराप्रमाणें धान्य देईन ॥ १७ ॥
Transliteration: Śīghra ālā grāmānt | Adhikāriyāsī vinavīta | Khaṇḍōni dyāvē malā śēta | Gata sanvatsarāpramāṇē dhānya dēīna || 17 ||
Meaning: He immediately came to the village and said to the landlord (official), "Decide the total of my farm, I will give you the same amount of grain as last year."
अर्थ: तो तातडीने गावात आला आणि जमीनदाराला (अधिकारी) म्हणाला, "माझ्या शेताचा सारा ठरवून टाका, मी गेल्या वर्षीच्या प्रमाणात धान्य देईन."
Ovi 18: अधिकारी म्हणती तयासी । पीक झालें असे बहुवसीं । या कारणें उक्तें मागसी । अंगिकार न करिती ॥ १८ ॥
Transliteration: Adhikārī mhaṇatī tayāsī | Pīka jhālēṁ asē bahuvasīṁ | Yā kāraṇēṁ uktēṁ māgasī | Aṅgikāra na karitī || 18 ||
Meaning: The officer said, "Your field has a bountiful harvest this year, so are you trying to decide the share now? We will not accept that."
अर्थ: अधिकारी म्हणाले, "तुझ्या शेतात यंदा भरपूर पीक आहे, म्हणून तू आताच वाटा ठरवू पाहतोयस का? आम्ही ते मान्य करणार नाही."
Ovi 19: नाना प्रकारें विनवी त्यासी । द्विगुण देईन गतसंवत्सरेसी । अंगिकारिलें संतोषीं । वचनपत्र लिहून घेती ॥ १९ ॥
Transliteration: Nānā prakārēṁ vinavī tyāsī | Dviguṇa dēīna gatasanvatsarēsī | Aṅgikārilēṁ santōṣīṁ | Vacanapatra lihūna ghētī || 19 ||
Meaning: He pleaded, "I will give you twice as much grain as last year." Then they happily signed the agreement.
अर्थ: त्याने विनवणी केली की, "मी गेल्या वर्षीच्या दुप्पट धान्य देईन." तेव्हा त्यांनी आनंदाने करार लिहून घेतला.
Ovi 20: आपण अभयपत्र घेऊनि । लोक मिळवोनि तत्क्षणीं । गेला शेतांत संतोषोनि । म्हणे कापा तयासी ॥ २० ॥
Transliteration: Āpaṇa abhayapatra ghēūni | Lōka miḷavōni tatkṣaṇī | Gēlā śētānt santōṣōni | Mhaṇē kāpā tayāsī || 20 ||
Meaning: He came to the farm with a contract and, taking workers, began harvesting the standing crop.
अर्थ: करार घेऊन तो शेतावर आला आणि कामगारांना घेऊन उभे पीक कापायला सुरुवात केली.
Ovi 21: कापूं लागतां शेतासी । स्त्री-पुत्र वर्जिती तयासी । पाषाण घेऊनि स्त्रियेसी । मारुं आला तो शूद्र ॥ २१ ॥
Transliteration: Kāpūṁ lāgatāṁ śētāsī | Strī-putra varjitī tayāsī | Pāṣāṇa ghēūni striyēsī | Māruṁ ālā tō śūdra || 21 ||
Meaning: भरभराटलेले पीक कापताना पाहून बायको-मुले ओरडू लागली, पण तो त्यांना दगड घेऊन मारायला धावला.
अर्थ: भरभराटलेले पीक कापताना पाहून बायको-मुले ओरडू लागली, पण तो त्यांना दगड घेऊन मारायला धावला.
Ovi 22: पुत्रातें मांरी येणेंपरी । पळत आले गांवाभीतरीं । आड पडतां राजद्वारीं । पिसें लागलें पतीसी ॥ २२ ॥
Transliteration: Putrātēṁ mānrī yēṇēṁparī | Paḷata ālē gānvābhītarīṁ | Āḍa paḍatāṁ rājad vārīṁ | Pisēṁ lāgalēṁ patīsī || 22 ||
Meaning: The children and wife fled to the village and began crying to the authorities, "Our husband has gone mad!"
अर्थ: मुले आणि पत्नी गावात पळून आली आणि अधिकाऱ्यांकडे रडू लागली की, "आमच्या पतीला वेड लागले आहे!"
Ovi 23: पीक असे बहुवसी । कापून टाकिंतो मूर्खपणेंसी । वर्जितां पहा आम्हांसी । पाषाणघाईं मारिलें ॥ २३ ॥
Transliteration: Pīka asē bahuvasī | Kāpūna ṭākiintō mūrkhapaṇēnsī | Varjitāṁ pahā āmhānsī | Pāṣāṇaghāīṁ mārilēṁ || 23 ||
Meaning: "When such a good harvest has come, he is cutting it like a fool and throwing it away and has risen to kill us."
अर्थ: "इतके उत्तम पीक आले असताना तो मूर्खासारखा ते कापून फेकतोय आणि आम्हाला मारायला उठला आहे."
Ovi 24: संन्याशाचें माहात्म्य वाचें बोले । पीक सर्व कोमळ कापिलें । आमुचें जीवित्व भाणास गेलें । आणिक भक्षितों एक मास आम्ही ॥ २४ ॥
Transliteration: Sanyāśācēṁ māhātmya vācē bōlē | Pīka sarva kōmaḷa kāpilēṁ | Āmucēṁ jīvitva bhāṇāsa gēlēṁ | Āṇika bhakṣitōṁ ēka māsa āmhī || 24 ||
Meaning: "He broke our food at the behest of a monk. What will we eat now?"
अर्थ: "एका संन्याशाच्या सांगण्यावरून त्याने आमचे अन्न तोडले. आता आम्ही काय खाणार?"
Ovi 25: अधिकारी म्हणती तयासी । कापी ना का आपुल्या शेतासी । पत्र असे आम्हांपाशीं । गतसंवत्सरा द्विगुण धान्य द्यावें ॥ २५ ॥
Transliteration: Adhikārī mhaṇatī tayāsī | Kāpī nā kā āpulyā śētāsī | Patra asē āmhāpāśīṁ | Gatasanvatsarā dviguṇa dhānya dyāvē || 25 ||
Meaning: The officer said, "He is harvesting his own field, what about us? We have a contract, he will give us double the grain."
अर्थ: अधिकारी म्हणाले, "तो त्याचेच शेत कापतोय, आपल्याला काय? आपल्याकडे करार आहे, तो आपल्याला दुप्पट धान्य देणारच आहे."
Ovi 26: वर्जावया माणसें पाठविती । शूद्र न ऐके कवणे गतीं । शूद्र म्हणे अधिकारी भीतीं । पेवीचे कण आतां देईन ॥ २६ ॥
Transliteration: Varjāvayā māṇasēṁ pāṭhavitī | Śūdra na aikē kavaṇē gatīṁ | Śūdra mhaṇē adhikārī bhītīṁ | Pēvīcē kaṇa ātāṁ dēīna || 26 ||
Meaning: The officials sent men, but the Shudra would not listen to anyone. He said, "If you are afraid, take the grain from the barn now."
अर्थ: अधिकाऱ्यांनी माणसे पाठवली पण शूद्र कोणाचेच ऐकेना. तो म्हणाला, "जर भीती वाटत असेल तर कोठारातील धान्य आताच नेऊन ठेवा."
Ovi 27: दूत सांगती अधिकारियासी । आम्हीं सांगितलें शूद्रासी । सांगोनि पाठविलें तुम्हांसी । विनोद असे परियेसा ॥ २७ ॥
Transliteration: Dūta sāṅgatī adhikāriyāsī | Āmhīṁ sāṅgitalēṁ śūdrāsī | Sāṅgōni pāṭhavilēṁ tumhānsī | Vinōda asē pariyēsā || 27 ||
Meaning: The envoys came to the officials and explained the entire situation.
अर्थ: दूतांनी अधिकाऱ्यांना येऊन सर्व परिस्थिती सांगितली.
Ovi 28: जरी भितील अधिकारी । तरी देईन आतांचि घरीं । गुरें बांधीन तयांचे द्वारीं । पत्र आपण दिलें असे ॥ २८ ॥
Transliteration: Jarī bhitīla adhikārī | Tarī dēīna ātāñci gharīṁ | Gurēṁ bāndhīna tayāñcē dvārīṁ | Patra āpaṇa dilēṁ asē || 28 ||
Meaning: "I am willing to mortgage my house and cattle, but it is my right to decide what to do with the crops."
अर्थ: "मी माझे घर आणि गुरे गहाण ठेवायला तयार आहे, पण पिकाचे मी काय करावे हा माझा अधिकार आहे."
Ovi 29: दूत सांगती ऐशा रीतीं । पुढें वर्तली काय स्थिति । राजा अधिकारी तयाप्रती । काय उत्तर बोलतसे ॥ २९ ॥
Transliteration: Dūta sāṅgatī aiśā rītīṁ | Puḍhēṁ vartalī kāya sthiti | Rājā adhikārī tayāpratī | Kāya uttara bōlatasē || 29 ||
Meaning: When the messengers told them all this, the officials calmed down.
अर्थ: दूतांनी हे सर्व सांगितल्यावर अधिकारी शांत झाले.
Ovi 30: अधिकारी म्हणती तयासी । आम्हां चिंता कायसी । पेव ठाउकीं आहे आम्हांसी । धान्य आहे अपार ॥ ३० ॥
Transliteration: Adhikārī mhaṇatī tayāsī | Āmhāṁ cintā kāyasī | Pēva ṭhāukīṁ āhē āmhānsī | Dhānya āhē apāra || 30 ||
Meaning: The officials thought that since there was already grain in the barn, it wouldn't cause any damage.
अर्थ: अधिकाऱ्यांनी विचार केला की याचे आधीचे धान्य कोठारात आहेच, त्यामुळे आपले नुकसान होणार नाही.
Ovi 31: इतुकें होतां शूद्रें देखा । पीक कापिलें मनःपूर्वका । उभा असे मार्गीं ऐका । श्रीगुरु आले परतोनि ॥ ३१ ॥
Transliteration: Itukēṁ hōtāṁ śūdrēṁ dēkhā | Pīka kāpilēṁ manaḥpūrvakā | Ubhā asē mārgīṁ aikā | Śrīgūru ālē paratōni || 31 ||
Meaning:By then, the Shudra had cut all the crops. Shri Guru returned from the Sangam.
अर्थ: तोपर्यंत शूद्राने सर्व पीक कापून टाकले. श्रीगुरु संगमावरून परत आले.
Ovi 32: नमन करोनि श्रीगुरुसी । शेत दाखविलें कापिलें ऐसी । श्रीगुरु म्हणती तयासी । वायां कापिलें म्हणोनि ॥ ३२ ॥
Transliteration: Namana karōni śrīgūrusī | Śēta dākhāvilēṁ kāpilēṁ aisī | Śrīgūru mhaṇatī tayāsī | Vāyāṁ kāpilēṁ mhaṇōni || 32 ||
Meaning: He showed the cut field. Shriguru said with difficulty, "Oh, you really cut the crop? It's all wasted!"
अर्थ: त्याने कापलेले शेत दाखवले. श्रीगुरु मिश्किलपणे म्हणाले, "अरे, तू खरंच पीक कापून टाकले? हे तर वाया गेले!"
Ovi 33: विनोदें तुज सांगितलें । तुवां निर्धारें कापलें । शूद्र म्हणे तुमचें वाक्य भलें । तेंचि मज कामधेनु ॥ ३३ ॥
Transliteration: Vinōdēṁ tuja sāṅgitalēṁ | Tuvā nirdhārēṁ kāpalēṁ | Śūdra mhaṇē tumacēṁ vākya bhalē | Tēñci maja kāmadhēnu || 33 ||
Meaning: "I said it simply as a joke." The Shudra said, "Sir, your word is Kamadhenu to me."
अर्थ: "मी सहज गंमत म्हणून म्हटले होते." शूद्र म्हणाला, "स्वामी, आपले वचनच माझ्यासाठी कामधेनू आहे."
Ovi 34: ऐसें ऐकोनि श्रीगुरु म्हणती । निर्धार असे तुझे चित्तीं । होईल अत्यंत फळप्राप्ति । चिंता न करीं मानसीं ॥ ३४ ॥
Transliteration: Aisēṁ aikōni śrīgūru mhaṇatī | Nirdhāra asē tujhē cittīṁ | Hōīla atyanta phaḷaprāpti | Cintā na karīṁ mānasīṁ || 34 ||
Meaning: Sri Guru said, "Because of your unwavering faith, you will definitely get the fruits of this, go ahead without any doubt in your mind."
अर्थ: श्रीगुरु म्हणाले, "तुझ्या या अढळ श्रद्धेमुळे तुला याचे फळ नक्कीच मिळेल, मनात कोणतीही शंका न धरता जा.”
Ovi 35: ऐसें सांगोनि श्रीगुरुनाथ । आले आपण ग्रामांत । सवें शूद्र असे येत । आपुले घराप्रती गेला ॥ ३५ ॥
Transliteration: Aisēṁ sāṅgōni śrīgūrunātha | Ālē āpaṇa grāmānt | Savēṁ śūdra asē yēta | Āpulē gharāpratī gēlā || 35 ||
Meaning: The Guru came to the monastery and the Shudra went to his home.
अर्थ: श्रीगुरु मठात आले आणि शूद्र आपल्या घरी गेला.
Ovi 36: पुसावया येती समस्त । तयाचे घरीं होतो आकांत । स्त्री-पुत्र सर्व रुदन करीत । म्हणती आपुला ग्रास गेला ॥ ३६ ॥
Transliteration: Pusāvayā yētī samasta | Tayācē gharīṁ hōtō ākānta | Strī-putra sarva rudana karīta | Mhaṇatī āpulā grāsa gēlā || 36 ||
Meaning: Everyone in his house was crying, wondering what we would eat now? Our food was taken away.
अर्थ: त्याच्या घरी सर्वजण रडत होते की आता आपण काय खायचे? आमचे अन्न हिरावले गेले.
Ovi 37: शूद्र समस्तांतें संबोखी । न करीं चिंता रहा सुखी । गुरुसोय नेणती मूर्खी । कामधेनु वाक्य तयांचें ॥ ३७ ॥
Transliteration: Śūdra samastāntēṁ sambōkhī | Na karīṁ cintā rahā sukhī | Gurusōya nēṇatī mūrkhī | Kāmadhēnu vākya tayāñcēṁ || 37 ||
Meaning: The Shudra calmed everyone down, "Fools do not understand the importance of a Guru. Their words never go in vain.”
अर्थ: शूद्राने सर्वांना शांत केले, "मूर्ख लोक गुरूंचे महत्त्व जाणत नाहीत. त्यांचे शब्द कधीही व्यर्थ जात नाहीत."
Ovi 38: एकेकाचे सहस्रगुण । अधिक लाभ तुम्हां जाण । स्थिर करा अंतःकरण । हानि नव्हे निर्धार पैं ॥ ३८ ॥
Transliteration: Ēkēkācē sahasraguṇa | Adhika lābha tumhāṁ jāṇa | Sthira karā antaḥkaraṇa | Hāni navhē nirdhāra paiṁ || 38 ||
Meaning: "I firmly believe that instead of one grain, we will get thousands of grains."
अर्थ: "एका दाण्याऐवजी हजारो पटीने आपल्याला धान्य मिळेल, हा माझा ठाम विश्वास आहे."
Ovi 39: गुरुकृपा होय ज्यासी । दैन्य कैचें होय त्यासी । निधान जोडलें आम्हांसी । म्हणोनि शूद्र सांगतसे ॥ ३९ ॥
Transliteration: Gurukr̥pā hōya jyāsī | Dainya kaicēṁ hōya tyāsī | Nidhāna jōḍalēṁ āmhānsī | Mhaṇōni śūdra sāṅgatasē || 39 ||
Meaning: "He who has the grace of the Guru never remains poor. I have found a great treasure."
अर्थ: "ज्यावर गुरूंची कृपा आहे, तो कधीही दरिद्री राहत नाही. मला मोठा खजिना सापडला आहे."
Ovi 40: नर म्हणूं नये श्रीगुरुसी । शिवस्वरुप जाणा भरंवसीं । असे कारण पुढें आम्हांसी । म्हणोनि निरोपिलें असे मज ॥ ४० ॥
Transliteration: Nara mhaṇūṁ nayē śrīgūrusī | Śivasvarupa jāṇā bharanvasīṁ | Asē kāraṇa puḍhēṁ āmhānsī | Mhaṇōni nirōpilēṁ asē maja || 40 ||
Meaning: "Don't think of Sri Guru as just a human being, he is the true form of Shiva. There must be some big reason behind him getting the crops harvested."
अर्थ: "श्रीगुरूंना फक्त माणूस समजू नका, ते साक्षात शिवस्वरूप आहेत. त्यांनी पीक कापायला लावले यामागे काहीतरी मोठे कारण असेलच."
Ovi 41: नानापरी स्त्री-पुत्रांसी । संबोधित असे शूद्र अति हर्षीं । इष्टजन बंधुवर्गासी । येणेंचि रीतीं सांगतसे ॥ ४१ ॥
Transliteration: Nānāparī strī-putrānsī | sambōdhita asē śūdra ati harṣīṁ | Iṣṭajana bandhuvargāsī | Yēṇēñci rītīṁ sāṅgatasē || 41 ||
Meaning: He explained it to his family and friends with great joy.
अर्थ: त्याने आपल्या कुटुंबियांना आणि आप्तांना मोठ्या आनंदाने समजावून सांगितले.
Ovi 42: समस्त राहिले निवांत । ऐसें आठ दिवस क्रमीत । वायु झाला अति शीत । समस्त पिकें नासलीं ॥ ४२ ॥
Transliteration: Samasta rāhilē nivānta | Aisē āṭha divasa kramīta | Vāyu jhālā ati śīta | Samasta pikēṁ nāsalīṁ || 42 ||
Meaning: Eight days later, a severe cold snap and unseasonal rains struck, causing all the crops in the village to wither.
अर्थ: आठ दिवसांनंतर कडाक्याची थंडी पडली आणि अवेळी पाऊस आला, ज्यामुळे गावाची सर्व पिके करपून गेली.
Ovi 43: समस्त ग्रामींची पिकें देखा । शीतें नासलीं सकळिका । पर्जन्य पडला अकाळिका । मूळ नक्षत्रीं परियेसा ॥ ४३ ॥
Transliteration: Samasta grāmīñcī pikēṁ dēkhā | Śītēṁ nāsalīṁ sakaḷikā | Parjanya paḍalā akāḷikā | Mūḷa nakṣatrīṁ pariyēsā || 43 ||
Meaning: The standing crops in the entire area were completely destroyed by the cold and rain.
अर्थ: संपूर्ण परिसरातील उभे पीक थंडी आणि पावसामुळे पूर्णपणे नष्ट झाले.
Ovi 44: ग्राम राहिला पिकावीण । शूद्रशेत वाढलें शतगुणें । वाढला यावनाळ सगुण । एकेका अकरा फरगडेंसी ॥ ४४ ॥
Transliteration: Grāma rāhilā pikēnvīṇa | Śūdraśēta vāḍhalēṁ śataguṇē | Vāḍhalā yāvanāḷa saguṇa | Ēkēkā akarā pharagaḍēnsī || 44 ||
Meaning: The entire village was left without crops, but the roots of the crops cut by this Shudra sprouted again with vigor. One tree bore eleven ears of corn!
अर्थ: सर्व गाव पिकाविना झाला, पण या शूद्राने कापलेल्या पिकाच्या मुळांतून पुन्हा जोमाने फुटवे आले. एका झाडाला अकरा अकरा कणसे आली!
Ovi 45: तैं शूद्र-स्त्री संतोषोनि । शेता आली पूजा घेऊनि । अवलोकितसे आपुले नयनीं । महानंद करितसे ॥ ४५ ॥
Transliteration: Taiṁ śūdra-strī santōṣōni | Śētā ālī pūjā ghēūni | Avalōkitasē āpulē nayanīṁ | Mahānanda karitasē || 45 ||
Meaning:His wife, who had been crying earlier, now came to the field with joy and worshipped the crop.
अर्थ: त्याची पत्नी, जी आधी रडत होती, ती आता आनंदाने शेतावर आली आणि तिने पिकाची पूजा केली.
Ovi 46: पीक झालें अत्यंत । देखोनिया समस्त । येऊनि जन समस्त तेथ । महदाश्चर्य करीत देखा ॥ ४६ ॥
Transliteration: Pīka jhālēṁ atyanta | Dēkhōniyā samasta | Yēūni jana samasta tētha | Mahadāścarya karīta dēkhā || 46 ||
Meaning: The villagers were amazed to see this immense harvest. It was a great miracle.
अर्थ: हे अफाट पीक पाहून गावकरी थक्क झाले. हा एक मोठा चमत्कार होता.
Ovi 47: येऊनि लागे पतिचरणीं । विनवीतसे कर जोडोनि । बोले मधुर करुणावचनीं । क्षमा करीं म्हणतसे ॥ ४७ ॥
Transliteration: Yēūni lāgē paticaraṇīṁ | Vinavītasē kara jōḍōni | Bōlē madhura karuṇāvacanīṁ | Kṣamā karīṁ mhaṇatasē || 47 ||
Meaning: She fell at her husband's feet and begged for forgiveness.
अर्थ: तिने पतीच्या पाया पडून क्षमा मागितली.
Ovi 48: अज्ञानमदें अति वेष्टिलें । नेणतां तुम्हांते निंदिलें । गुरु कैचा काय म्हणितलें । क्षमा करणें प्राणनाथ ॥ ४८ ॥
Transliteration: Ajñānamadēṁ ati vēṣṭilēṁ | Nēṇatāṁ tumhāntē nindilēṁ | Guru kaicā kāya mhaṇitalēṁ | Kṣamā karaṇē prāṇanātha || 48 ||
Meaning: "I have called you and Sri Guru many names out of ignorance, please forgive me."
अर्थ: "मी अज्ञानामुळे आपल्याला आणि श्रीगुरूंना खूप नावे ठेवली, मला क्षमा करा."
Ovi 49: ऐसें पतीसी संबोधोनि । शेतींचा देव पूजोनि । विचार केला दोघांनीं । गुरुदर्शना जावें आतां ॥ ४९ ॥
Transliteration: Aisēṁ patīsī sambōdhōni | Śētīñcā dēva pūjōni | Vicāra kēlā dōghānnīṁ | Gurudaraśanā jāvē ātāṁ || 49 ||
Meaning: Then the two of them decided to go to see the Guru together.
अर्थ: मग त्या दोघांनी मिळून श्रीगुरूंच्या दर्शनाला जाण्याचे ठरवले.
Ovi 50: म्हणोनि सांगे स्त्रियेसी । पूजों आलीं श्रीगुरुसी । स्वामी पुसती तयासी । काय वर्तमान म्हणोनिया ॥ ५० ॥
Transliteration: Mhaṇōni sāṅgē striyēsī | Pūjōṁ ālīṁ śrīgūrusī | Svāmī pusatī tayāsī | Kāya vartamāna mhaṇōniyā || 50 ||
Meaning: They all came to worship the Guru. Swami asked, "What is going on now?"
अर्थ: ते सर्वजण श्रीगुरूंची पूजा करायला आले. स्वामींनी विचारले, "आता काय चालू आहे?"
Ovi 51: चरणीं लागलीं तेव्हां दोन्ही । हस्तद्वय जोडोनि । स्वामीदर्शन उल्हासोनि । उभीं ठाकलीं संमुख ॥ ५१ ॥
Transliteration: Caraṇīṁ lāgalīṁ tēvhā dōnhī | Hastadvaya jōḍōni | Svāmīdaraśana ul’hāsōni | Ubhīṁ ṭhākalīṁ sam’mukha || 51 ||
Meaning: Both husband and wife bowed at the feet of the Guru and stood with folded hands.
अर्थ: दोघेही पती-पत्नी श्रीगुरूंच्या चरणी लीन झाले आणि हात जोडून उभे राहिले.
Ovi 52: दोघेंजणें स्तोत्र करिती । जय जयाजी श्रीगुरुमूर्ती । कामधेनु कुळदैवत म्हणती । तूंचि आमुचा गुरुराया ॥ ५२ ॥
Transliteration: Dōghējaṇēṁ stōtra karitī | Jaya jayājī śrīgūrumūrtī | Kāmadhēnu kuḷadaivata mhaṇatī | Tūñci āmucā gururāyā || 52 ||
Meaning:They both started praising the Guru, "Swami, you are our savior."
अर्थ: ते दोघे श्रीगुरूंची स्तुती करू लागले, "स्वामी, आपणच आमचे रक्षणकर्ते आहात."
Ovi 53: तुझें अमृतवचन आम्हां । चिंतामणिप्रकार महिमा । पूर्ण केलें आमुच्या कामा । शरण आलों तुज आम्ही ॥ ५३ ॥
Transliteration: Tujhēṁ amr̥tavacana āmhā | Cintāmaṇiprakāra mahimā | Pūrṇa kēlēṁ āmucyā kāmā | Śaraṇa ālōṁ tuja āmhī || 53 ||
Meaning: "Your words are like a treasure to us, all our wishes have come true."
अर्थ: "आपले शब्द आमच्यासाठी चिंतामणीसारखे आहेत, आमच्या सर्व इच्छा पूर्ण झाल्या आहेत."
Ovi 54: भक्तवत्सल ब्रीदख्याति । ऐसें जगीं तुज वानिती । आम्हीं देखिलें दृष्टांतीं । म्हणोनि चरणीं लागलीं ॥ ५४ ॥
Transliteration: Bhaktavatsala brīdakhyāti | Aisēṁ jagīṁ tuja vānitī | Āmhīṁ dēkhilēṁ dr̥ṣṭāntīṁ | Mhaṇōni caraṇīṁ lāgalī || 54 ||
Meaning: "We have experienced firsthand the power of your devotion."
अर्थ: "आपल्या भक्तवत्सलेची प्रचिती आम्ही प्रत्यक्ष घेतली आहे.”
Ovi 55: नाना प्रकारें पूजा आरती । शूद्र-स्त्री करीतसे भक्तीं । श्रीगुरु बोलती अतिप्रीतीं । लक्ष्मी अखंड तुझे घरीं ॥ ५५ ॥
Transliteration: Nānā prakārēṁ pūjā āratī | Śūdra-strī karītasē bhaktīṁ | Śrīgūru bōlatī atiprītīṁ | Lakṣmī akhaṇḍa tujhē gharī || 55 ||
Meaning: Sri Guru blessed him, "May Lakshmi reside in your house forever."
अर्थ: श्रीगुरूंनी त्यांना आशीर्वाद दिला की, "तुझ्या घरी लक्ष्मीचा अखंड वास राहील."
Ovi 56: निरोप घेऊनि दोघेंजण । गेलीं आपुले आश्रमीं जाण । करितां मास काळक्रमण । पीक आलें अपार ॥ ५६ ॥
Transliteration: Nirōpa ghēūni dōghējaṇa | Gēlīṁ āpulē āśramīṁ jāṇa | Karitāṁ māsa kāḷakramaṇa | Pīka ālēṁ apāra || 56 ||
Meaning: They went home and within a few days the crop was ready for harvest.
अर्थ: ते आपल्या घरी गेले आणि काही दिवसातच पीक कापणीसाठी तयार झाले.
Ovi 57: गतसंवत्सराहूनि देखा । शतगुणी झालें धान्य अधिका । शूद्र म्हणतसे ऐका । अधिकारियातें बोलावोनि ॥ ५७ ॥
Transliteration: Gatasanvatsarāhūni dēkhā | Śataguṇī jhālēṁ dhānya adhikā | Śūdra mhaṇatasē aikā | Adhikāriyātēṁ bōlāvōni || 57 ||
Meaning: There was a hundred times more grain than last year.
अर्थ: गेल्या वर्षीपेक्षा शंभर पट जास्त धान्य झाले.
Ovi 58: शूद्र म्हणे अधिकारियासी । पीक गेलें सर्व गांवासी । वोस दिसे कोठारासी । आपण देऊं अर्धा भाग ॥ ५८ ॥
Transliteration: Śūdra mhaṇē adhikāriyāsī | Pīka gēlē sarva gānvāsī | Vōsa disē kōṭhārāsī | Āpaṇa dēūṁ ardhā bhāga || 58 ||
Meaning: The Shudra said, "The crops of everyone in the village have been wasted, your barns must be empty, I am ready to give half my share."
अर्थ: शूद्र म्हणाला, "गावातील सर्वांचे पीक वाया गेले आहे, तुमची कोठारे रिकामे असतील, मी अर्धा वाटा द्यायला तयार आहे."
Ovi 59: गतवर्षा द्विगुण तुम्हांसी । अंगिकारिलें मीं परियेसीं । धान्य झालें बहुवसीं । शतगुणें अधिक देखा ॥ ५९ ॥
Transliteration: Gatavarṣā dviguṇa tumhānsī | Aṅgikārilēṁ mīṁ pariyēsīṁ | Dhānya jhālāṁ bahuvasīṁ | Śataguṇēṁ adhika dēkhā || 59 ||
Meaning: "I had agreed to give double the grain, but I have received a hundred times the grain."
अर्थ: "मी दुप्पट धान्य देण्याचे मान्य केले होते, पण मला शंभर पट धान्य मिळाले आहे."
Ovi 60: परी देईन अर्ध संतोषीं । संदेह न धरा हो मानसीं । अधिकारी म्हणती तयासी । धर्महानि केवी करुं ॥ ६० ॥
Transliteration: Parī dēīna ardha santōṣī | Sandēha na dharā hō mānasīṁ | Adhikārī mhaṇatī tayāsī | Dharmahāni kēvīṁ karuṁ || 60 ||
Meaning: The officer said, "God has favored you. Why should we sin by taking your grain?"
अर्थ: अधिकारी म्हणाले, "तुझ्यावर देवाची कृपा झाली आहे, तुझे धान्य घेऊन आम्ही पाप का करावे?"
Ovi 61: गुरुकृपा होतां तुजवरी । पीक झालें बहुतांपरी । नेऊनिया आपुले घरीं । राज्य करीं म्हणती तया ॥ ६१ ॥
Transliteration: Gurukr̥pā hōtāṁ tujavarī | Pīka jhālēṁ bahutāṁparī | Nēūniyā āpulē gharīṁ | Rājya karīṁ mhaṇatī tayā || 61 ||
Meaning: "You take this grain with joy and live in happiness."
अर्थ: "तू आनंदाने हे धान्य घेऊन सुखात राहा."
Ovi 62: संतोषोनि शूद्र देखा । विप्रासी वांटी धान्य अनेका । घेऊनि गेला सकळिका । राजधान्य देऊनि ॥ ६२ ॥
Transliteration: Santōṣōni śūdra dēkhā | Viprāsī vāṇṭī dhānya anēkā | Ghēūni gēlā sakaḷikā | Rājadhānya dēūni || 62 ||
Meaning: The Shudra gave a lot of charity and took the remaining grain home after giving the king's share.
अर्थ: शूद्राने खूप दानधर्म केला आणि राजाचा वाटा देऊन उरलेले धान्य घरी नेले.
Ovi 63: सिद्ध म्हणे नामधारकासी । श्रीगुरुचरित्र-महिमा परियेसीं । दृढ भक्ति असे ज्यासी । दैन्य कैंचें तया घरीं ॥ ६३ ॥
Transliteration: Siddha mhaṇē nāmadhārakāsī | Śrīgūrucaritra-mahimā pariyēsīṁ | Dr̥ḍha bhakti asē jyāsī | Dainya kaiñcēṁ tayā gharī || 63 ||
Meaning: Siddha Muni says, "He whose devotion is steadfast, poverty never comes to him."
अर्थ: सिद्धमुनी म्हणतात, "ज्याची भक्ती अढळ असते, त्याच्याकडे कधीही गरीबी येत नाही."
Ovi 64: सकळाभीष्टें त्यासी होती । लक्ष्मी राहे अखंडिती । गुरु सेवा हो निश्चिती । म्हणे सरस्वतीगंगाधर ॥ ६४ ॥
Transliteration: Sakaḷābhīṣṭēṁ tyāsī hōtī | Lakṣmī rāhē akhaṇḍitī | Guru sēvā hō niścitī | Mhaṇē sarasvatīgaṅgādhara || 64 ||
Meaning:By serving the Guru, all desires are fulfilled and Goddess Lakshmi shines eternally.
अर्थ: श्रीगुरूंच्या सेवेने सर्व इच्छा पूर्ण होतात आणि लक्ष्मी अखंड नांदते.
Ovi 65: इति श्रीगुरुचरित्रामृत । गुरुशिष्यसंवाद विख्यात । भक्ता शूद्रा वर प्राप्त । अष्टचत्वारिंशोऽध्याय हा ॥ ६५ ॥
Transliteration: Iti śrīgūrucaritrāmr̥ta | Guruśiṣyasaṁvāda vikhyāta | Bhaktā śūdrā vara prāpta | Aṣṭacatvārinśō’dhyāya hā || 65 ||
Meaning: Thus ends this 48th chapter, which describes the grace bestowed upon the Shudra devotee.
अर्थ: अशा प्रकारे हा ४८ वा अध्याय पूर्ण झाला, ज्यात शूद्र भक्तावर झालेल्या कृपेचे वर्णन आहे.
Iti Shrigurucharitraparmakathakalpatarau Shrinrusinhasaraswatyupakhyane Siddhanamadharakasamvade Shudra vara pradhana Nama Astacatvarinso-Adhyayah ||65|| 🙏🙇🏻
Shri Gurudattatreyaarpanmastu॥
Conclusion
The Harvest of Grace: A Final Reflection
The story of the farmer in Chapter 48 concludes with a magnificent display of divine intervention. The miracle of the 'rebirth' of the crop—where a single seed yielded eleven ears of corn—is a powerful symbol of how the Guru multiplies our smallest efforts when they are rooted in pure faith.
Beyond the material wealth, this chapter emphasizes the transformation of the devotee's character. Even in his sudden prosperity, the farmer remained humble, seeking the Guru’s blessing and sharing his bounty with the village. The final verses reassure us that for a person with 'Dridha Bhakti' (firm devotion), there is no such thing as poverty—either material or spiritual. As we close this chapter, we are reminded that the Guru's words are like the 'Chintamani' gem; they have the power to turn every loss into a legendary gain.
Note: This is an English translation and transliteration of the original 16th-century classic by Saraswati Gangadhar, meticulously prepared for global devotees of Lord Dattatreya by Mantra Stotra Jyoti With Marathi Ovi Meaning & EnglishTransliteration & Ovi
⭐ ⭐ ⭐
){kind=link}